«Να μην κανονικοποιήσουμε τη βία» ζήτησε ο φωτορεπόρτερ Μάριος Λώλος, κατά τη διάρκεια της συνέντευξης Τύπου της Διεθνούς Αμνηστίας που πραγματοποιήθηκε χθες, 04/06, στην Αθήνα.
Στην εκδήλωση παρουσιάστηκαν τα αποτελέσματα διετούς έρευνας της οργάνωσης σχετικά με την αστυνομική βία κατά τη διάρκεια των διαδηλώσεων στην Ελλάδα.
Την αναφορά με τίτλο: «Η διαμαρτυρία δεν είναι πεδίο μάχης: Μοτίβα παράνομης χρήσης αστυνομικής βίας και ατιμωρησίας» παρουσίασε η ερευνήτρια της Διεθνούς Αμνηστίας, Κονδυλία Γώγου, η οποία περιέγραψε πως -μέσα από τη διεξαγωγη περισσότερων από 100 συνεντεύξεων και την ανάλυση οπτικοακουστικού υλικού- διαπιστώθηκαν μοτίβα μη αναγκαίας ή υπέρμετρης χρήσης βίας από την αστυνομία καθώς και ατιμωρησία των αστυνομικών δυνάμεων. Η κ. Γώγου επισήμανε ακόμη ότι η ελληνική νομοθεσία για τις διαδηλώσεις δε συμβαδίζει με το διεθνές και περιφερειακό δίκαιο ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Στο επίκεντρο της έκθεσης βρίσκονται, μεταξύ άλλων, η παράνομη χρήση χειροβομβίδων κρότου-λάμψης, γκλομπ και άλλων “λιγότερο θανατηφόρων” όπλων, η παράνομη χρήση βίας κατά τη διάρκεια συλλήψεων και κράτησης, οι σοβαροί τραυματισμοί και οι επιπτώσεις τους στη ζωή και την υγεία διαδηλωτριών/διαδηλωτών, φοιτητριών/φοιτητών και δημοσιογράφων, καθώς και τα εμπόδια που αντιμετωπίζουν τα θύματα στην αναζήτηση δικαιοσύνης. Η έκθεση καταγράφει, ακόμη, περιπτώσεις προσαγωγών χωρίς να υπάρχει εύλογη υποψία τέλεσης αδικήματος, περιστατικά παράνομης χρήσης βίας και εξευτελιστικών συμπεριφορών κατά την κράτηση στα αστυνομικά τμήματα, καθώς και μία τάση ποινικοποίησης των διαδηλωτριών/διαδηλωτών.
Τη συνέντευξη Τύπου συντόνισε ο δημοσιογράφος Θ. Καμήλαλης, ενώ συμμετείχαν ακόμη η δικηγόρος Κ. Πουρναρά και δύο επιζώντες αστυνομικής βίας, ο φωτορεπόρτερ Μ. Λώλος και ο υποψήφιος διδάκτωρ Γ. Μαύρος. Παρεμβάσεις έκαναν και άλλοι δημοσιογράφοι, πολίτες, ακτιβίστριες και ακτιβιστές που έχουν γίνει αποδέκτες βίας από τις αστυνομικές αρχές.
Μεταξύ αυτών ήταν και ο ψυχολόγος Γ. Καφκάς, ο οποίος το 2011 δέχθηκε επίθεση στο κεφάλι με πυροσβεστήρα από αστυνομικούς κατά τη διάρκεια διαδήλωσης, τραυματισμός που τον οδήγησε σε προθανάτιο κώμα. 15 χρόνια μετά εξακολουθεί να αναμένει την απόφαση του ΣτΕ. Μάλιστα, η αναφορά της Διεθνούς Αμνηστίας σημειώνει ότι κανένας αστυνομικός δεν έχει παραπεμφθεί σε δίκη για την υπόθεση, παρά τις πειθαρχικές και ποινικές έρευνες που πραγματοποιήθηκαν.
Η ατιμωρησία των αστυνομικών αρχών για περιστατικά βίας, καθώς και το πολύ χαμηλό ποσοστό δικαίωσης υποθέσεων θυμάτων τονίστηκαν τόσο από την κ. Γώγου όσο και από τη δικηγόρο Κ. Πουρναρά. Η κ. Πουρναρά επισήμανε ότι, ακόμη και στις λίγες περιπτώσεις που επιβάλλονται ποινές, τις περισσότερες φορές αυτές είναι ιδιαίτερα χαμηλές (π.χ. επίπληξη). Αναφέρθηκε, επίσης, στη μη ουσιαστική διερεύνηση καταγγελλόμενων περιστατικών βίας, τις αθωώσεις αστυνομικών, τις καθυστερήσεις στην απονομή δικαιοσύνης, αλλά και σε πολιτικές παρεμβάσεις που επηρεάζουν τις διαδικασίες διερεύνησης και δίωξης.
Εμβληματική ήταν και η παρουσία του δημοσιογράφου Μ. Κυπραίου, ο οποίος έχασε την ακοή του κατά τη διάρκεια διαδήλωσης στην Αθήνα το 2011, όταν αστυνομικός έριξε χειροβομβίδα κρότου λάμψης μέσα στη στοά στην οποία βρισκόταν. Ο Μ. Κυπραίος, ο οποίος δικαιώθηκε από το διοικητικό εφετείο μετά από πολυετή δικαστικό αγώνα περιέγραψε ότι παρότι το δικαστήριο βρήκε τους ενόχους, εν τέλει δεν έγινε τίποτα. Επισήμανε ακόμη από την αποζημίωση που πήρε από το κράτος το 40% παρακρατήθηκε για φόρους και ότι απ’ αυτό το ποσό το 35% πήγε στο ταμείο της αστυνομίας.
Από την πλευρά του, ο Μάριος Λώλος, ο οποίος έχει υπάρξει επανειλημμένα θύμα αστυνομικής βίας, τόνισε ότι οι φωτορεπόρτερ γίνονται στόχοι των αστυνομικών δυνάμεων ακριβώς επειδή έχουν την ελευθερία να επιλέγουν οι ίδιοι και οι ίδιες τι θα δημοσιεύσουν, αναδεικνύοντας ότι το δικαίωμα στην ειρηνική συνάθροιση, την ελευθερία του Τύπου και την ασφάλεια είναι δικαιώματα που συνδέονται εγγενώς. Ο Μ. Λώλος – μετά τη στοχευμένη επίθεση με χειροβομβίδα κρότου-λάμψης που δέχθηκε τον Ιανουάριο του 2025 στην πλατεία Κοραή, ενώ κάλυπτε διαδήλωση για τα Τέμπη- έχει χάσει σημαντικο μέρος της ακοής από το αριστερό αυτί, τραυματισμός που, όπως ανέφερε, θα τον οδηγήσει πιθανότατα στη χρήση ακουστικού.
Η Διεθνής Αμνηστία έχει ξεκινήσει καμπάνια με την οποία ζητά από τις ελληνικές αρχές να απαγορεύσουν τη χρήση χειροβομβίδων κρότου-λάμψης κατά την αστυνόμευση των διαδηλώσεων.
