Με την πεποίθηση πως η τέχνη παράγει πολιτική και αντιστρόφως, θεωρώ πως κάθε εποχή αφήνει το δικό της καλλιτεχνικό αποτύπωμα στην επόμενη αξιοποιώντας πάντοτε τα διαθέσιμα υλικά. Οι τρόποι που θα επιλεχθούν ως εργαλεία παρατήρησης, εκτίμησης και σύνθεσης αυτών των υλικών σε κάτι εντελώς νέο, είναι η ουσιαστική δουλειά που έχει να κάνει το άτομο/καλλιτέχνης-ιδα. Όχι απλώς για να αναδείξει τους προβληματισμούς της εποχής του, αλλά για να μπορεί να αφήσει σπόρους σκέψης για την επόμενη εποχή που όλο έρχεται.
«Η τέχνη δεν είναι ένας καθρέφτης στραμμένος προς την πραγματικότητα, αλλά ένα σφυρί με το οποίο της δίνεις μορφή» έγραψε ο Μπρεχτ, οπότε με όλα τα διαθέσιμα δεδομένα προτείνω τις εξής τρεις παραστάσεις που πλησιάζουν:
- Τα Σπίτια Αλλάζουν Θέση Τη Νύχτα
Σάββατο 25 Απριλίου – Τρίτη 5 Μαΐου στο θέατρο Αμαλία
Μια (δι)ερευνητική παράσταση από την Εταιρεία Θεάτρου Τροχιές, μια ομάδα που χτίζει την δική της ιστορία στο σύγχρονο θέατρο και συνειδητά παίρνει θέση, γιατί δεν μπορεί να κάνει αλλιώς. Ακολουθώντας μια συνεπή πορεία με φρέσκες και ενδιαφέρουσες παραγωγές, με προσωπική αγαπημένη το “Προσοχή: εκτελούνται έργα” που αποτύπωσε με νόημα όχι μόνο την πολυετή συλλογική ταλαιπωρία σχετικά με το Μετρό Θεσσαλονίκης, αλλά αγγίζοντας και άλλες, ενδόμυχες ανησυχίες του τι σημαίνει να ζεις στη Θεσσαλονίκη και να νιώθεις πως δεν χωράς.
Η νέα τους παράσταση «Τα Σπίτια Αλλάζουν Θέση Τη Νύχτα», σε σύλληψη/σκηνοθεσία της Νοεμής Βασιλειάδου, έχει ήδη παρουσιαστεί στην Αθήνα, αποσπώντας ιδιαίτερα θετικά σχόλια. Πραγματεύεται τις δυσκολίες της ομαδικής έκφρασης και δράσης, μέσα από τη χρήση ερευνητικών στοιχείων, ιστορικών αναλύσεων, υποκειμενικών εμπειριών και φυσικά της κατάλληλης δραματουργίας για να μπορέσει όλο αυτό το νήμα να ξεδιπλωθεί μπροστά μας. Όπως γράφει η ίδια η ομάδα:
Αν «η νεοφιλελεύθερη ιδεολογία έχει κάνει σχεδόν αδύνατη τη φαντασίωση μιας συλλογικής εναλλακτικής», τι περιθώρια ρωγμής υπάρχουν;
- Το Κτίσμα – Σαβίνα Γιαννάτου – Θύμος Αδένας
22, 23, 24 Απριλίου στο Θέατρο Αμαλία
Το ομώνυμο έργο του Φραντς Κάφκα μετουσιώνεται σε μουσική performance, συνδυάζοντας ήχο, λόγο και κίνηση, με σκοπό την επίτευξη της πραγματικής παρουσίας και μεταμόρφωσης. Σύμφωνα με το προωθητικό υλικό της παράστασης, μουσική και σώμα θα προσπαθήσουν να αποδώσουν το κεντρικό αφήγημα του βιβλίου σχετικά με την εγωκεντρικότητα και την βιολογική προσέγγιση της συνείδησης μας, καθώς και τους τρόπους με τους οποίους αντιμετωπίζουμε το δίπολο πόνου και ευχαρίστησης.
Με τετραφωνική σύνθεση και χρήση ηχοτοπίων, ο Θύμος Αδένας (γνωστός και ως Θύμιος Ατζακάς) μας προσκαλεί να αφουγκραστούμε προσεκτικά και να βιώσουμε με ανοιχτότητα την επί σκηνής δημιουργία. Μαζί του η εξαιρετική Σαβίνα Γιαννάτου, η οποία χρησιμοποιεί την τεράστια εμπειρία της στην τέχνη της φωνής, για να χτίσει ένα μωσαϊκό από ηχητικά στοιχεία που φέρνει μπροστά άλλοτε αναμνήσεις και άλλοτε την ίδια τη φύση. Την σκηνική σύνθεση διαμορφώνει η Μαρία Λάππα, θέτοντας το περιβάλλον όπου μπορούν να αναδειχθούν όλες οι επιμέρους εκφράσεις της μουσικής παράστασης.
- Πάντοτε ζήλευα τα αποδημητικά πουλιά
23 – 26 Απριλίου στο Θέατρο Τ
Την συγκεκριμένη παράσταση είχα την τύχη να την δω πέρυσι, οπότε μπορώ να μιλήσω με δεδομένα και να τονίσω πόσο απαραίτητη είναι. Η λέξη “διαχρονικός” φαντάζει μικρή σχετικά με αυτόν τον μονόλογο για την Παλαιστίνη και την ιστορία της Ρέιτσελ Κόρι, καθώς όχι μόνο δεν έχουν βελτιωθεί τα πράγματα, αλλά η έννοια της συνήθειας των πολεμικών εγκλημάτων έχει γίνει καθημερινή μας συζήτηση.
Με αφορμή τα ημερολόγια της Ρέτσειλ Κόρι, αμερικανίδας ακτιβίστριας που το 2003 μετέτρεψε τις ηθικές της ανησυχίες για τον κόσμο σε ύστατη πράξη προστασίας, χάνοντας τη ζωή της από μια Ισραηλινή μπουλντόζα, ο Παναγιώτης Γκιζώτης σκηνοθετεί μια εξαιρετικά διαπεραστική παράσταση που δεν αναλώνεται απλώς στο να δημιουργήσει σοκ και επιτηδευμένα συναισθήματα, αλλά επιχειρεί να φέρει στο προσκήνιο το πραγματικό ερώτημα «Σε ποιον κόσμο θέλουμε να ζούμε».
Επί σκηνής, η Αγγελίνα Τερσενίδου αφηγείται, ξεδιπλώνεται, και φυτεύει όλες τις μικρές και μεγάλες απόπειρες ελευθερίας, καθιστώντας προφανές πώς όταν μιλάμε για μια ιστορία θυσίας και απελευθέρωσης, μιλάμε για όλο το άδικο του κόσμου. Με ειλικρίνεια, συγκίνηση και χαμόγελο η Αγγελίνα πλαισιώνεται από τον μουσικό σχεδιασμό του Δημήτρη Ροΐδη, καταφέρνοντας αυτός ο μονόλογος να μην αφήνει ποτέ τη σκηνή να μοιάζει άδεια.
