in

Οι λαοί και οι πόλεμοι. Του Raúl Zibechi

πηγή: Comune-info.net, μετάφραση: Καλλιόπη Ράπτη

Mural του Gato στη «Συνάντηση Αντιστάσεων και Εξεγέρσεων – Μερικά Μέρη του Συνόλου» στο Σπορείο της Μορέλιας (Αύγουστος 2025, Τσιάπας, Μεξικό)

Στην παράδοση των επαναστατικών κινημάτων, γινόταν διάκριση μεταξύ των πολέμων ανάμεσα στα  κράτη και των πολέμων εναντίον των καταπιεσμένων τάξεων και λαών. Αυτή τη θέση είχαν όσοι αρνήθηκαν να υποστηρίξουν την πολεμική προσπάθεια που απαιτούσε η αστική τάξη στη διάρκεια του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου (1914-1918) μεταξύ των Κεντρικών Δυνάμεων (Αυστροουγγρική, Γερμανική και Οθωμανική Αυτοκρατορία) και των Συμμάχων (Γαλλία, Ρωσία, Ιταλία, Ηνωμένο Βασίλειο, Ηνωμένες Πολιτείες και άλλα δυτικά έθνη).

Ο Λένιν και ο Τρότσκι έμειναν μόνοι με μια χούφτα διεθνιστές (λέγεται ότι χωρούσαν όλοι σε δύο ταξί), ενώ το μεγαλύτερο μέρος του σοσιαλιστικού κινήματος, συσπειρωμένο στη Δεύτερη Διεθνή, παρέκκλινε από την πορεία υποστηρίζοντας τις πολεμικές πιστώσεις.

Μπροστά σε αυτή την προδοσία -καθώς αυτό το πολιτικό ρεύμα είχε διαβεβαιώσει τους πάντες ότι δεν θα υποστήριζε ποτέ τον πόλεμο- το κίνημα κατακερματίστηκε και αποδυναμώθηκε σημαντικά. Μόνο ο ακτιβισμός των Ρώσων εργατών και των αγροτών, και αργότερα και άλλων χωρών, κατάφερε να βάλει τα πράγματα στη θέση τους. Ωστόσο, για να επιτευχθεί αυτός ο στόχος, χρειάστηκε να πεθάνουν περισσότεροι από 20 εκατομμύρια άνθρωποι, στοιβαγμένοι στα άθλια χαρακώματα κάτω από τις διαταγές σκληρών και αδίστακτων αξιωματικών.

Η εξέγερση των εργατών που εξαναγκάστηκαν σε πόλεμο ήταν θεμελιώδης τόσο για τον θρίαμβο της Ρωσικής Επανάστασης όσο και για το τεράστιο κίνημα που εξαπλώθηκε σε όλη την ευρωπαϊκή ήπειρο, απαιτώντας άμεση ειρήνη.

Οι Μπολσεβίκοι βρίσκονταν στο επίκεντρο του αντιπολεμικού, κινήματος υπερασπιζόμενοι τα δικαιώματα  του εργατικού και αγροτικού κινήματος. Μόλις ανέλαβαν την εξουσία, υπέγραψαν την Συνθήκη του Μπρεστ-Λιτόφσκ, μια αντιδημοφιλή συνθήκη,  επειδή η Ρωσία έχασε εδάφη, η οποία ήταν όμως αναγκαία για να τερματιστεί η σφαγή και να εκπληρωθούν οι υποσχέσεις όσων εισέβαλαν στα Χειμερινά Ανάκτορα με το σύνθημα «Ειρήνη, γη και ψωμί».

Στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, που ξέσπασε το 1939, δεν ακολούθησαν τα ίδια πρότυπα, καθώς από την εποχή της Ρωσικής Επανάστασης, η Τρίτη Διεθνής προωθούσε την «υπεράσπιση της σοβιετικής πατρίδας» ενάντια στη ναζιστική επιθετικότητα ή ενάντια σε οποιονδήποτε εξωτερικό ή εσωτερικό εχθρό.

Η υπεράσπιση της ΕΣΣΔ ήταν συνώνυμη με την υπεράσπιση ενός Κράτους που είχε δολοφονήσει εκατομμύρια αγρότες και εκατοντάδες χιλιάδες κομμουνιστές εργάτες. Με τα σημερινά δεδομένα, θα έπρεπε να το ονομάσουμε γενοκτονικό Κράτος.

Αυτή η βαθιά μετατόπιση είχε μακροχρόνιες συνέπειες για τα επαναστατικά κινήματα, οι οποίες διαρκούν μέχρι σήμερα. Μία από αυτές είναι η δυσκολία της διάκρισης μεταξύ λαών και κυβερνήσεων ή Κρατών. Η υπεράσπιση του λαού είναι μια θεμελιώδης αρχή για όποιον θεωρεί τον εαυτό του αριστερό, αλλά σήμερα αυτές οι κατηγορίες είναι παγιδευμένες σε ένα είδος σύγχυσης που θολώνει κάθε διάκριση.

Πάντα υπερασπιζόμασταν τον βιετναμέζικο λαό, που δέχτηκε επίθεση από τον ιμπεριαλισμό των Γιάνκηδων, με το ίδιο σθένος με το οποίο υποστηρίζουμε τον κουβανικό ή τον ουκρανικό λαό, που δέχεται επίθεση από τις αντίστοιχες ιμπεριαλιστικές δυνάμεις.

Από αυτό το σημείο και μετά, η αριστερή και η επίσημη κριτική σκέψη εξομάλυναν τα επιχειρήματά τους, και διατείνονται ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν είναι το ίδιο με τη Ρωσία ή την Κίνα, υποστηρίζοντας ότι δεν είναι ιμπεριαλιστικές ή, τουλάχιστον, όχι τόσο εχθρικές όσο οι Γιάνκηδες.

Μπορούμε να πούμε ότι οι «νικηφόρες επαναστάσεις» έχουν αμβλύνει τις πιο αιχμηρές γωνίες της κριτικής σκέψης μέχρι που την έκαναν αγνώριστη λόγω του κρατικιστικού τους ζήλου.

Κύματα λαϊκών κινητοποιήσεων έχουν συγκρουστεί με προοδευτικά κράτη και κυβερνήσεις, όπως αποδεικνύεται από τις εντυπωσιακές εξεγέρσεις στη Χιλή, τον Ισημερινό και την Κολομβία από το 2019. Η συλλογική δράση των λαών εξουδετερώνεται από κυβερνήσεις και κόμματα που εργάζονται για την ενίσχυση των δικών τους εθνικών κρατών.

Η ζημιά που προκλήθηκε από τη σοβιετική στροφή προς την άμυνα του κράτους είναι τόσο βαθιά και διαρκής που το λαϊκό επαναστατικό πνεύμα δεν μπορεί πλέον να φανταστεί έναν ορίζοντα πέρα ​​από τους θεσμούς που το καταπιέζουν. Σε αυτό το σημείο, οι επαναστάσεις που ακολούθησαν τη Ρωσική Επανάσταση απέτυχαν να αλλάξουν τη στάση τους απέναντι στο κράτος και, όταν νίκησαν, επανέλαβαν λίγο πολύ τα ίδια επιχειρήματα με τους Μπολσεβίκους.

Κάποιος μπορεί να αντιταχθεί προβάλλοντας το επιχείρημα ότι δεν είναι αναγκαίο να υπερασπιζόμαστε κυβερνήσεις και κράτη που αυτοαποκαλούνται επαναστατικά. Κατανοώ ότι πρόκειται για μια αναγκαία συζήτηση, η οποία όμως είναι σχεδόν περιθωριακή στη σημερινή πραγματικότητα. Η γνώμη μου είναι ότι επαναστατικά κράτη δεν υπάρχουν, ούτε μπορούν να υπάρξουν, επειδή είναι μηχανισμοί που δημιουργήθηκαν για τον έλεγχο και την καταπίεση των πληθυσμών, με τις ένοπλες και τις αστυνομικές τους δυνάμεις, το δικαστικό τους σύστημα και τους μηχανισμούς τους για την «εκπαίδευση» του πληθυσμού.

Το να είσαι επαναστάτης, όπως έχει ήδη αναφέρει ο καπετάνιος Μάρκος, σημαίνει να είσαι επαγγελματίας στην κατάκτηση της κρατικής εξουσίας. «Ένας επαναστάτης θέτει ως βασικό στόχο την μεταμόρφωση των πραγμάτων από τα πάνω, όχι από τα κάτω, σε αντίθεση με τον κοινωνικό επαναστάτη». Δύσκολο να το αποδεχτεί κανείς. Αλλά δεν είναι μήπως η λογική της κοινωνικής εξέγερσης ακριβώς αυτό που εφαρμόζουν οι κοινότητες των ιθαγενών, των μαύρων και των αγροτών αυτής της ηπείρου, που οργανώνονται από τα κάτω, μεταμορφώνοντας τον κόσμο τους χωρίς να σκέφτονται να καταλάβουν το κράτος;

Όπως πάντα, δεν υπάρχει τίποτα καλύτερο από το να μαθαίνεις από τους λαούς, να ακολουθείς τα βήματά τους και να αφήνεις τη συλλογική ζωή να κάνει τη δουλειά της, μετατρέποντας τον πόνο σε ελπίδα.

https://comune-info.net/i-popoli-e-le-guerre/

 

 

 

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Ζαπατίστας – Μήνυμα ελπίδας και αλληλεγγύης στον αγώνα της Κοινότητας Κατειλημμένων Προσφυγικών

Bookbubble Podcast: Δωσιλογισμός και Αντίσταση στη Φρίκη