Της Lavinia Marchetti
Μετάφραση: Καλλιόπη Ράπτη
Ο σύγχρονος φασίστας διαθέτει σχεδόν πάντα ένα προφίλ στο Facebook, στο οποίο θα μπορούσαμε να αφιερώσουμε μια δεκαετία μελετών για μια αρχετυπική-ανθρωπολογική έρευνα. Στη φωτογραφία εμφανίζεται συχνά ένας λύκος, κατά πάσα πιθανότητα μοναχικός, αν και ο κάτοχος του λογαριασμού περνάει μεγάλο μέρος της ημέρας του αναζητώντας την έγκριση της αγέλης. Άλλες φορές μια ποδοσφαιρική ομάδα ή μια ιταλική σημαία, φετιχιστικά σύμβολα του ανήκειν. Μερικές φορές επιλέγει έναν αετό, σύμβολο της υπερηφάνειας ενός παρελθόντος (ποιου;) που στην καθημερινή του ζωή δυσκολεύεται να εκφράσει. Η βιογραφία του, γενικά, περιέχει κάποιες νουθεσίες σχετικά με την πίστη, την πατρίδα ή τον σεβασμό, λέξη την οποία χρησιμοποιεί με ιδιαίτερη συχνότητα, ειδικά όταν ετοιμάζεται να προσβάλει κάποιον.
Άλλες φορές συναντάμε εκεί το αξίωμα: «όσο περισσότεροι οι εχθροί, τόσο μεγαλύτερη η τιμή», το οποίο θα ήταν ωραίο να διαβάζει κανείς αν τους εχθρούς δεν τους δημιουργούσε η παράνοιά του. Συχνά έχει σπουδάσει στο «Πανεπιστήμιο της Ζωής» ή είναι «επιχειρηματίας του εαυτού του» (ποτέ δεν κατάλαβα τι σημαίνει αυτό, αλλά είναι ο ίδιος ορισμός που χρησιμοποιούν οι συνοδοί πολυτελείας). Συχνά βρίσκουμε στη βιογραφία του μια δριμεία επίθεση εναντίον των διαχρονικών κακών, των κομμουνιστών.
Στον τοίχο του/της, εναλλάσσει φωτογραφίες από ψητές μπριζόλες με σκέψεις για την παρακμή της Δύσης. Ανάμεσα σε μια εικόνα του Αρχάγγελου Μιχαήλ και την κοινοποίηση μιας κατάφωρα ψευδούς είδησης, βρίσκει χρόνο να ευχηθεί τον θάνατο σε κάποιον διαδηλωτή, καταλήγοντας στη συνέχεια στο συμπέρασμα ότι τα προβλήματα της Ιταλίας είναι, κατά σειρά σπουδαιότητας, η απώλεια των χριστιανικών αξιών, οι μετανάστες και τα «κόκκινα τσιμπούρια».
Τα ψυχολογικά του χαρακτηριστικά παρουσιάζουν αξιοζήλευτα στοιχεία, σχεδόν ζεν. Επιθυμεί διακαώς την ελευθερία και τρέφει ειλικρινή θαυμασμό για όσους είναι εξουσιοδοτημένοι να την περιορίζουν. Η στολή ασκεί πάνω του μια σχεδόν ερωτική γοητεία, που μετριάζεται από μια ευλάβεια η οποία αγγίζει τα όρια της αφοσίωσης, κάτι ιερό στο οποίο μπορεί να αναθέσει κάθε αίτημά του, αρκεί να μην περιορίζει τον ίδιο/την ίδια. Μπορεί να γίνει μάρτυρας του ξυλοδαρμού ενός σπουδαστή και να αναρωτηθεί αμέσως τι έκανε ο νεαρός για να προκαλέσει μια τέτοια αντίδραση. Το γκλομπ είναι κάτι αιθέριο, αποκαθιστά την τάξη σπάζοντας κρανία και άκρα, ένα είδος κεραυνού του Δία που έρχεται να συνδράμει την εύθραυστη, διασαλευμένη «τάξη».
Η αντίληψή του για τη δικαιοσύνη είναι πολύ πιο εκλεπτυσμένη από ό,τι φαίνεται. Ένας κλέφτης που φεύγει τρέχοντας από ένα κοσμηματοπωλείο μπορεί να αξίζει μια σφαίρα στην πλάτη, εφόσον το δικαίωμα στην ιδιοκτησία, σύμφωνα με την προσωπική του ερμηνεία της πολιτικής φιλοσοφίας, διαθέτει μια μεταφυσική αξιοπρέπεια πολύ ανώτερη από αυτή του δικαιώματος στη ζωή.
Πώς να διαφωνήσεις μαζί του; Αντίθετα, ένας νεαρός που καταλαμβάνει ένα πανεπιστήμιο θα έπρεπε να γνωρίσει τη φυλακή, κατά προτίμηση εκείνη του παρελθόντος, για την οποία έχει τόσο ασαφή γνώση ώστε να τη φαντάζεται ως σωφρονιστικό ίδρυμα για νεαρούς κομμουνιστές. Όταν, όμως, ένας επιχειρηματίας καταδικάζεται για οικονομικά αδικήματα, εκδηλώνει ξαφνική δυσπιστία απέναντι στη δικαιοσύνη. Οι φυλακές, σε αυτήν την περίπτωση, είναι υπερπλήρεις, έκλαιγε με τις επιστολές του Αλεμάνο,* οι δίκες φαίνονται ατέρμονες, και, τελικά, οι δικαστές είναι ιδεολογικά καθοδηγούμενοι, «καταραμένες κόκκινες τήβεννοι». Εν ολίγοις, η ευαισθησία του όσον αφορά την προστασία των δικαιωμάτων εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τον τραπεζικό λογαριασμό του κατηγορουμένου ή από το χρώμα του δέρματός του (αλλά, πάντως, αν ο κατηγορούμενος είναι πλούσιος, είναι μια χαρά ακόμα κι αν είναι μαύρος).
Στο μπαρ τον συναντάς συχνά να εξηγεί ότι η Ιταλία χρειάζεται έναν ισχυρό ηγέτη, αυστηρές ποινές και να δοθεί ελεύθερο πεδίο δράσης στους «ένστολους αγγέλους» για να απομακρύνουν όλα αυτά τα σκουπίδια από τους δρόμους. Συνήθως αυτά τα λέει σε έναν κακοπληρωμένο σερβιτόρο, στον οποίο μόλις πριν λίγο παραπονέθηκε για την τιμή του καφέ.
Η ιδέα του για πολιτική αποφασιστικότητα συνοδεύεται από μια περίεργη αδυναμία να επιδείξει αυτονομία στις καθημερινές σχέσεις. Αν το αφεντικό τον ταπεινώνει, φυσικά λέει στον εαυτό του ότι πρέπει να δείξει υπομονή, η αγορά είναι δύσκολη. Η εταιρεία απαιτεί δωρεάν υπερωρίες; Πρέπει να κατανοήσουμε τις ανάγκες της επιχείρησης. Η βενζίνη κοστίζει πάρα πολύ; Ευτυχώς, είναι οι δικοί μας στην κυβέρνηση.
Φταίει ο Τραμπ. Τι σχέση έχουν η Μελόνι και ο Σαλβίνι με τον Τραμπ; Και αν μια απεργία στους σιδηροδρόμους τον εμποδίσει να φύγει για το Σαββατοκύριακο; «Να τους απολύσουμε αμέσως», προτείνει. Η οργή που καταπνίγει στη δουλειά βρίσκει στους σιδηροδρομικούς έναν στόχο επιτέλους ακίνδυνο. Άνθρωποι που τόλμησαν να διεκδικήσουν καλύτερες συνθήκες, υπενθυμίζοντάς του εκείνες που ο ίδιος έμαθε να υπομένει παθητικά, μέχρι που κατέληξε ένας απογοητευμένος άνθρωπος.
Ξέρω ότι το οικονομικό κεφάλαιο θα άξιζε μια μονογραφία. Ο σύγχρονος φασίστας δεν είναι αυτός της δεκαετίας του 1920. Δεν είμαστε τόσο αφελείς. Ο σημερινός φασίστας μπορεί να ζει σε ένα διαμέρισμα δύο δωματίων επιβαρυμένο με ένα τριακονταετές στεγαστικό δάνειο και να νιώθει πραγματική αγανάκτηση στην ιδέα της φορολόγησης της μεγάλης ιδιοκτησίας. Ο πλούτος των άλλων του προσφέρει μια έμμεση ικανοποίηση, σχεδόν σαν να συμμετέχει προσωπικά στην ευημερία τους. Προσοχή, το λέω μόνο τώρα: ο φασίστας δεν ψηφίζει πάντα τη δεξιά. Ο σύγχρονος φασίστας έχει αφομοιώσει από τον «μπερλουσκονισμό» μια ψυχολογική αρχή εξαιρετικής αποτελεσματικότητας. Αυτό είναι το σημείο κλειδί: ταυτίζεται με τον νικητή και αυτό τον/την απαλλάσσει από την ανάγκη να νικήσει.
Αν ένας Ιταλός δισεκατομμυριούχος αγοράσει ένα τρίτο γιοτ, ο δικός μας νιώθει ένα είδος εθνικής υπερηφάνειας. Αν, από την άλλη πλευρά, μια φτωχή οικογένεια πάρει ένα επίδομα, όπως συνέβαινε με το «ελάχιστο εγγυημένο εισόδημα», υποψιάζεται αμέσως απάτη. Σύμφωνα με την προσωπική του οικονομική επιστήμη, οι φτωχοί χωρίζονται σε δύο κατηγορίες. Στους αξιοσέβαστους, που υπομένουν σιωπηλά και θυσιάζονται για τη χώρα τους χωρίς δισταγμό (μερικές φορές ο ψυχολογικός μας τύπος εμπίπτει σε αυτήν την κατηγορία και όλο αυτό θα το αποκαλούσε «τιμή»!), και τους παρασιτικούς, που απαιτούν να τρώνε κάθε μέρα και να έχουν δικαιώματα. Αυτός ανήκει φυσικά στην πρώτη κατηγορία, αλλά μόνο μέχρι να έρθει ο επόμενος λογαριασμός, όταν αρχίζει να κατακεραυνώνει το κράτος-κλέφτη, αλλά από μέσα του, εκτός και αν βρίσκονται στην κυβέρνηση οι «κομμουνιστές». Επειδή ο κομμουνισμός, φυσικά, είναι η αιτία για όλες τις κακοτυχίες του. Το λουκέτο στο τοπικό κατάστημα, ακόμη και η τιμή της βενζίνης, και το υψηλό κόστος ζωής μαρτυρούν ότι πίσω από όλα αυτά βρίσκεται μια εξαιρετικά αποτελεσματική ανατρεπτική οργάνωση. Το γεγονός ότι κανένας κομμουνιστής δεν έχει κυβερνήσει ποτέ την Ιταλία δεν τον ενδιαφέρει.
Το γεγονός ότι μεγάλο μέρος των οικονομικών πολιτικών των τελευταίων δεκαετιών σχεδιάστηκε στο πλαίσιο των αρχών της φιλελεύθερης αγοράς είναι μια ιστορική λεπτομέρεια που προτιμά να παραβλέπει. Ο αντικομμουνισμός (ο οποίος συχνά καταλήγει στα «κόκκινα τσιμπούρια που θέλουν τους μετανάστες») του επιτρέπει να διατηρεί ανέπαφη μια καθολική εξήγηση του κόσμου, με ένα πραγματικά σημαντικό πλεονέκτημα: μπορεί να αποφύγει οποιαδήποτε έρευνα για τις πραγματικές αιτίες των δικών του δυσκολιών.
Ας περάσουμε στη σχέση του με τους περιθωριοποιημένους. Ο άστεγος που κοιμάται μπροστά στον σιδηροδρομικό σταθμό του φαίνεται να αποτελεί απειλή για την ευπρέπεια, μια ντροπή που πρέπει να κρυφτεί. Ο μετανάστης που πουλάει χαρτομάντιλα ή βραχιόλια στα φανάρια είναι μια επίθεση στην εθνική κυριαρχία. Αλλά αν ο ξένος εργάζεται, τότε παίρνει τη δουλειά από τους Ιταλούς. Αν μείνει άνεργος, ζει εις βάρος των φορολογουμένων.
Ο φίλος μας έχει αναπτύξει ένα σύστημα κρίσης εντελώς αδιαπέραστο από τις περιστάσεις, στο οποίο το να ανήκεις σε μια κοινωνικά περιφρονημένη κατηγορία αποτελεί από μόνο του ένα στοιχείο ενοχής. Δεν έχει σημασία τι κάνει ο ξένος/ο μετανάστης, οτιδήποτε κάνει θα πρέπει να αποτελεί λόγο για επαναπατρισμό. Είναι πεπεισμένος, a priori, ότι οι φτωχοί, οι περιθωριοποιημένοι, οι ξένοι (οι φτωχοί ξένοι) έχουν διαπράξει κάποιο αποφασιστικό λάθος στη διαχείριση της ζωής τους, ανεξάρτητα από το αν αυτό είναι γενετικής ή άλλης φύσεως. Η φτώχεια, για αυτόν, είναι ατομικό σφάλμα και ο πλούτος αρετή, ενώ η ανισότητα αποτελεί φυσικό γεγονός. Μπροστά σε ένα πεινασμένο παιδί μπορεί ακόμα και να συγκινηθεί, αρκεί κάποιος να τον διαβεβαιώσει ότι οι γονείς του έχουν υποφέρει αρκετά ώστε να αξίζουν αυτή τη συμπόνια.
Ο μισογυνισμός αποτελεί επίσης ένα άλλο στοιχείο αυτού του χαρακτήρα, και θα ήταν πολύ αφελές να υποθέσουμε ότι αφορά αποκλειστικά τους άνδρες. Η σύγχρονη φασίστρια παρουσιάζει μάλιστα ακόμη πιο συναρπαστικές παραλλαγές, κυρίως λόγω της αυστηρότητας και του βλοσυρού βλέμματος με το οποίο επιβλέπει τις ελευθερίες που έχουν κατακτήσει οι άλλες γυναίκες. Μπορεί να κατέχει θέσεις ευθύνης και όμως να θεωρεί τον φεμινισμό μια επινόηση των γυναικών που είναι ανίκανες να βρουν σύζυγο ή να κρατήσουν μια δουλειά. Έχει κατακτήσει το δικαίωμα να ψηφίζει, να εργάζεται και να κατέχει περιουσία, και όμως επιδεικνύει μια ασυνήθιστη αδιαλλαξία απέναντι στους αγώνες που συνέβαλαν στο να γίνει αυτό δυνατό. Φυσικά, δηλώνει «ανεξάρτητη». Η ανεξαρτησία, στην δική της περίπτωσή συγκεκριμένα, συνεπάγεται πάντα το δικαίωμα να εξηγεί στις άλλες γυναίκες πώς πρέπει να συμπεριφέρονται για να αξίζουν σεβασμό. Η γυναικεία ελευθερία της φαίνεται μια κατάκτηση δίκαιη και αξιοσέβαστη μόνο όταν συμπίπτει με τις προσωπικές της επιλογές, αλλά γρήγορα μετατρέπεται σε ηθικό εκφυλισμό όταν κάποια την χρησιμοποιεί με διαφορετικό τρόπο.
Το αρσενικό του είδους, από την πλευρά του, αρέσκεται να αυτοπροσδιορίζεται ως «προστάτης των γυναικών». Η «μεσογειακή πατριαρχία» είναι μια ευφυής έκφραση όλων αυτών. Η προστασία που προσφέρει έχει, φυσικά, ένα μικρό τίμημα που πρέπει να καταβληθεί στην παραδοσιαρχία και προϋποθέτει μια ορισμένη «σεξουαλική διακριτικότητα» καθώς και την αναγνώριση της ανδρικής υπεροχής στα σημαντικά ζητήματα.
Η ιδανική γυναίκα θα πρέπει να είναι ελεύθερη να κάνει αυτό που θέλει, αρκεί να θέλει ακριβώς αυτό που εκείνος θεωρεί κατάλληλο. Προφανώς η μητρότητα είναι ιερή, ειδικά η μητρότητα των άλλων, και η παραδοσιακή οικογένεια αποτελεί το θεμέλιο του δυτικού πολιτισμού, ανεξάρτητα από το αν ο κύριος πολιτικός εκπρόσωπός της έχει μια μάλλον ταραχώδη συζυγική πορεία. Σε αυτή την περίπτωση, παρεμβαίνει μια προνοητική διάκριση μεταξύ της ιδιωτικής ηθικής και του νόμου. Αλίμονο, κυρία μου!
Η ομοφυλοφιλία τού προκαλεί αναστάτωση. Θα ήθελα να γράψω μια ψυχαναλυτική μελέτη γι’ αυτό, αλλά τι νόημα θα είχε; Ο σύγχρονος φασίστας υποστηρίζει ότι ο καθένας μπορεί να κάνει ό,τι θέλει στην κρεβατοκάμαρά του, όμως στη συνέχεια αυτή του η παραχώρηση τον κατατρύχει, και τότε νιώθει υποχρεωμένος να αφιερώσει έναν εκπληκτικό αριθμό ωρών συζητώντας για το τι κάνουν οι άλλοι στις δικές τους κρεβατοκάμαρες. Η απλή πιθανότητα δύο άνδρες να φιληθούν δημόσια τον πείθει για την επικείμενη κατάρρευση του ευρωπαϊκού πολιτισμού. Πόσο μάλλον αν ένα ομόφυλο ζευγάρι επιθυμεί να υιοθετήσει ένα παιδί. Σε αυτή την περίπτωση, ξεχνώντας τη «μαύρη παιδαγωγική» της οποίας είναι περήφανος φορέας («στα δικά μου χρόνια…»), ανακαλύπτει μια παθιασμένη ανησυχία για την παιδική ηλικία, την οποία ούτε καν ο Winnicott δεν θα ήταν ικανός να επιδείξει.
Η ψηφιακή του ζωή είναι ίσως το μέρος όπου όλες αυτές οι κλίσεις επιτυγχάνουν μια αξιοσημείωτη «καθαρότητα έκφρασης». Τον βρίσκω συχνά κάτω από τις αναρτήσεις μου. Τον διαβάζω επίσης κάτω από την ανάρτηση κάποιου δημοσιογράφου όταν γράφει «ξεπουλημένος»· κάτω από την ανάρτηση ενός μελετητή όταν ρωτάει ποιος τον πληρώνει. Αν κάποιος του παρουσιάσει μια αξιόπιστη πηγή, απαντά, φυσικά, με τα «ενημερώσου» ή «μελέτησε!».
Μόλις ακούσει για μια σύλληψη, γράφει: «Κλείστε τον μέσα, και πετάξτε το κλειδί», δεν έχει σημασία το γιατί, κάτι θα έχει κάνει. Ένα άτομο διαδηλώνει ή απεργεί κατά της κυβέρνησης; «Πήγαινε να δουλέψεις». Ένας φοιτητής διαμαρτύρεται για τα δίδακτρα του πανεπιστημίου; «Πλήρωσέ τα». Ένας άνεργος ζητά βοήθεια; «Ανασκουμπώσου». Από την άλλη, όταν ένας μεγάλος επιχειρηματίας παίρνει δημόσια χρηματοδότηση ή μίζες, αναγνωρίζει αμέσως την ανάγκη να στηριχθεί το παραγωγικό σύστημα. Μια ζωή χτισμένη στην κατηγορική προσταγή. Προτιμά τις φωτογραφίες προφίλ με σκούρα γυαλιά, κατά προτίμηση τραβηγμένες στο εσωτερικό του αυτοκινήτου, όπου παίρνει μια περήφανη και αποφασιστική έκφραση, του στυλ «Top Gun», παρόλο που η στρατιωτική του εμπειρία συχνά περιορίζεται σε έναν καυγά στο σούπερ μάρκετ για μια θέση στάθμευσης. Δηλώνει ότι είναι αλλεργικός στην πολιτική ορθότητα και επιδεικνύει μια ιδιόμορφη ευαισθησία όταν κάποιος ειρωνεύεται τις απόψεις του. Θεωρεί την ελευθερία της έκφρασης ένα αδιαπραγμάτευτο δικαίωμα, ειδικά όταν αφιερώνει ώρες για να καταγγείλει κάποια εφημερίδα και να ζητήσει το κλείσιμό της. Αν ένα κοινωνικό δίκτυο παρέμβει σε ένα προσβλητικό σχόλιό του, ανακοινώνει ότι επιστρέψαμε σε μια δικτατορία. Συνήθως το ανακοινώνει δημόσια, στην ίδια πλατφόρμα, τουλάχιστον τέσσερις φορές.
Οι ultras είναι το πιο κοντινό πολιτικό του μοντέλο. Άλλωστε, η πίστη στην ομάδα του δεν έχει καμία σχέση με την αξιολόγηση των γεγονότων και το να ανήκει κάπου είναι κάτι ιερό. Ο φίλος μας αγαπά την ισχύ επειδή υπόσχεται το τέλος της αμφιβολίας, την οποία θεωρεί ασθένεια των διανοουμένων (κομμουνιστών!).
Οι διανοούμενοι, εξάλλου, του εμπνέουν δυσπιστία, ειδικά όταν γνωρίζουν το θέμα για το οποίο συζητούν. Αντιλαμβάνεται την ικανότητα ως μια μορφή αλαζονείας, επομένως βλέπει την κουλτούρα ως μορφή προνομίου (και μερικές φορές έχει δίκιο). Αντιλαμβάνεται την αβεβαιότητα και την αμφιβολία ως αδυναμία λήψης αποφάσεων.
Η αντίληψή του για το έθνος είναι, κατά κύριο λόγο, ιδιοκτησιακή. Η Ιταλία ανήκει σε κάποιον, και αυτός ο κάποιος πρέπει να του μοιάζει και να σκέφτεται, λίγο πολύ, όπως αυτός. Οι άλλοι κατοικούν εκεί προσωρινά, και υποβάλλονται σε μια διαρκή δοκιμασία ευγνωμοσύνης και απόλυτης συμμόρφωσης. Είναι βαθιά προσκολλημένος στις παραδόσεις, μερικές από τις οποίες τις ανακάλυψε την προηγούμενη εβδομάδα στο Facebook. Όσον αφορά την ιστορία του φασισμού, εκδηλώνει έναν θαυμασμό που αυξάνεται αντιστρόφως ανάλογα με τη γνώση του για τα ντοκουμέντα και τα ιστορικά γεγονότα. Στην πράξη, αποτελεί το απτό παράδειγμα της ευφυΐας της φασιστικής προπαγάνδας, η οποία εξακολουθεί να λειτουργεί ακόμη και εκατό χρόνια μετά.
Η δικτατορία μνημονεύεται ως μια περίοδος τάξης, όπου τα πάντα λειτουργούσαν και οι αξιοσέβαστοι άνθρωποι μπορούσαν να κοιμούνται ήσυχοι. Όσο για το τι συνέβαινε σε όσους θεωρούνταν ανάξιοι σεβασμού, ο δικός μας κρίνει αυτό το κομμάτι της ιστορίας άσκοπα διχαστικό. Ωστόσο, θα ήταν λάθος να περιορίσει κανείς αυτή τη φιγούρα σε μια απλή καρικατουρίστικη συμπύκνωση κακίας. Η ψυχολογία του αξίζει προσοχής, ακριβώς λόγω των αντιφάσεων που τον διακατέχουν και οι οποίες μερικές φορές μπορούν να διακατέχουν όλες και όλους μας. Πίσω από την επίδειξη σιγουριάς ενδέχεται να κρύβεται η δυσκολία να ανεχτεί την αβεβαιότητα, τον αναπόφευκτα ατελή χαρακτήρα κάθε κρίσης, καθώς και την ελευθερία των άλλων. Η ιεραρχία προσφέρει μια μεγάλη, ουσιαστική ψυχολογική παρηγοριά. Για παράδειγμα, αυτός γνωρίζει ποιος κατέχει την ανώτερη θέση και τον σέβεται, και έτσι μπορεί να εντοπίσει κάποιον που βρίσκεται αρκετά χαμηλά ώστε να μπορεί να τον περιφρονεί.
Η ισότητα του φαίνεται σχεδόν σαν κλοπή, γιατί στερεί από το προνόμιο το κύριο κίνητρό του. Αν όλοι μπορούν να διεκδικούν τα ίδια δικαιώματα, ποια ικανοποίηση μένει σε όσους έχουν χτίσει την ταυτότητά τους πάνω στην πεποίθηση ότι αξίζουν καλύτερη μεταχείριση; Χρειάζεται κάποιος που να μην το αξίζει, για να αξίζει την περιφρόνησή του και το μίσος του. Και αυτό δεν είναι χαρακτηριστικό μόνο των φασιστών.
Ωστόσο, ο σύγχρονος φασίστας προσθέτει μια επιπλέον δόση μίσους και έτσι μπορεί να περάσει τη ζωή του υπερασπιζόμενος μια κοινωνική τάξη που τον βλάπτει, λαμβάνοντας ως αντάλλαγμα ένα μικρό πιστοποιητικό προνομίου: ίσως είναι λευκός, ίσως έχει ένα σπίτι, μπορεί να κάνει τα ψώνια του και να πηγαίνει διακοπές μια φορά το χρόνο, να έχει ένα αυτοκίνητο στο οποίο να προβάλλει την αξία του.
Θαυμάζει όσους του επιβάλλουν θυσίες, είναι καχύποπτος με όσους ζητούν τη μείωση τους και βρίσκει στην ταπείνωση των άλλων ένα μάλλον φθηνό υποκατάστατο της δικής του χειραφέτησης. Χρειάζεται αναγνωρίσιμους εχθρούς, κατά προτίμηση εκείνους που δεν είναι κατάλληλα εξοπλισμένοι για να υπερασπιστούν τον εαυτό τους, διότι η σύγκρουση με όσους κατέχουν πραγματικά την εξουσία θα απαιτούσε μια μορφή θάρρους πολύ διαφορετική από εκείνη που χρειάζεται για να προσβάλει έναν έφηβο στα κοινωνικά δίκτυα.
Ο Μπαλζάκ, που γνώριζε αρκετά καλά τη ματαιοδοξία των μικρών ανθρώπων και την εκπληκτική τους ικανότητα να εκλαμβάνουν τη φιλοδοξία ως αρετή, πιθανότατα θα είχε αναγνωρίσει τον χαρακτήρα. Θα είχε παρατηρήσει τα παπούτσια του, θα είχε ακούσει τον τόνο με τον οποίο απευθυνόταν στον σερβιτόρο και θα είχε ρωτήσει πόσα κέρδιζε. Στη συνέχεια, ίσως, στη φαντασία μου, θα τον είχε ρωτήσει πώς ήταν δυνατόν ένας άνθρωπος τόσο αφοσιωμένος στην ελευθερία να περνάει ολόκληρη τη μέρα του επιθυμώντας κάποιον πρόθυμο να τον διατάζει. Ο δικός μας, φυσικά, θα είχε απαντήσει «κομμουνιστικό τσιμπούρι».
* Τζάνι Αλεμάνο, ακροδεξιός πρώην δήμαρχος της Ρώμης, καταδικάσθηκε σε έξι χρόνια φυλάκισης από δικαστήριο της πόλης για διαφθορά και παράνομη χρηματοδότηση. Η όλη έρευνα αφορά την υπόθεση γνωστή ως Mafia Capitale, και σχετίζεται με τις διασυνδέσεις του οργανωμένου εγκλήματος με τον χώρο της πολιτικής και των επιχειρήσεων. Μέσα στη φυλακή, ο Ιταλός πολιτικός ξεκίνησε να γράφει τακτικές επιστολές προς την κυβέρνηση και τα μέσα ενημέρωσης, καταγγέλλοντας τις συνθήκες κράτησης στις ιταλικές φυλακές. Κάθε Τρίτη δημοσίευε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης το «Ημερολόγιο Κελιού», κείμενα με ιστορίες συγκρατουμένων του, αναδεικνύοντας ανθρώπινα δράματα και καθυστερήσεις στην απονομή δικαιοσύνης. Το βράδυ της αποφυλάκισής του συναντήθηκε με τον Ρομπέρτο Βανάτσι, και ανακοίνωσαν την προσχώρησή του στο ακροδεξιό κόμμα Futuro Nazionale.
Πηγή: laviniamarchetti.substack.com/

