Για εμπαιγμό των πολιτών από το Υπερταμείο κάνει λόγο η Οργανωτική Επιτροπή Δημοψηφισματος καθώς λίγες ώρες μετά την ανακοίνωση της για τη συμπλήρωση του αριθμού των 23.000 υπογραφών, οι αρμόδιοι φορείς αναγκάστηκαν να σπάσουν την παρατεταμένη σιωπή αναφορικά με το νέο σχέδιο της επιτόπου ανάπλασης της ΔΕΘ. Ο εμπαιγμός έχει να κάνει με το γεγονός ότι τόσο η ανακοίνωση του Υπερταμείου όσο και η επιστολή στον Δήμαρχο Θεσσαλονίκης από τον νέο πρόεδρο της ΔΕΘ δεν αποσαφηνίζουν ούτε τον αριθμό των νέων κτιρίων στην προτεινόμενη από τους ίδιους ανάπλαση ούτε τι θα γίνει με την υπόλοιπη έκταση. Συγκεκριμένα όπως αναφέρει η ΟΕΔ σε ανακοίνωσή της:
«Πρώτο το Υπερταμείο, Πέμπτη 19/2 το πρωί, δημοσιοποίησε εκ νέου τις προθέσεις του, ενώ, την επόμενη μέρα, ο νέος πρόεδρος του ΔΣ της ΔΕΘ, Χρήστος Τσεντεμεΐδης, απέστειλε δημόσια επιστολή στον Δήμαρχο Θεσσαλονίκης, ενημερώνοντάς τον για την πορεία του έργου. Η επιστολή αυτή αποτελεί, επιεικώς, αξιοπερίεργη θεσμικά κίνηση, αφού ο Δήμαρχος συμμετέχει στο ίδιο ΔΣ και θα πρέπει μοιράζεται την ευθύνη της όποιας απόφασης, αντί να ενημερώνεται από τα ΜΜΕ.
Σε κάθε περίπτωση, κανένα από τα δύο κείμενα δεν μας έκανε σοφότερους, αφού σε γενικές γραμμές επαναλαμβάνουν όσα ήταν ήδη γνωστά από τον Αύγουστο του 2025, όταν ο πρωθυπουργός ανακοίνωσε την υπαναχώρηση της κυβέρνησης από το αρχικό σχέδιο. Παρατείνεται η ασάφεια στον αριθμό των νέων κτιρίων, στη μορφή τους, στη διατήρηση ή εγκατάλειψη του γνωστού αρχιτεκτονικού σχεδίου, και -κυρίως- στο τι σχεδιάζεται για την υπόλοιπη έκταση»
Ακόμα, όμως, και αυτές οι ασαφείς διακηρύξεις προθέσεων, προκαλούν για την ΟΕΔ κρίσιμα ερωτήματα για τον νέο σχεδιασμό, «τα οποία εκθέτουν και όσους έσπευσαν να τον στηρίξουν – χωρίς καν να τον γνωρίζουν».
Η έκταση των νέων κτιρίων
-Στις 28/8/2025, ο πρωθυπουργός εξήγγειλε «νέο εκθεσιακό κτίριο», με έκταση «κάτι παραπάνω από 30.000 τ.μ.», δέσμευση που υιοθέτησε και ο Δήμαρχος Θεσσαλονίκης, Στέλιος Αγγελούδης. Η ΟΕΔ είχε από τότε επισημάνει ότι αφενός τα 30.000 τ.μ. δεν εξασφαλίζουν ικανοποιητική λειτουργία στη ΔΕΘ και συνεπώς τελικά θα αυξηθούν, αφετέρου είναι αδύνατο να στεγαστούν σε ένα μόνο κτίριο. Η πρόβλεψη αυτή επιβεβαιώνεται τώρα, και με το παραπάνω.
-Σύμφωνα, λοιπόν, με την ανακοίνωση του Υπερταμείου, τα -άγνωστο ακόμα πόσα- «νέα εκθεσιακά κτίρια» θα έχουν έκταση 41.500 τ.μ. «Πρόκειται ουσιαστικά για επιστροφή στο αρχικό σχέδιο ανάπλασης, όσον αφορά τουλάχιστον τους εκθεσιακούς χώρους. Θυμίζουμε ότι οι προδιαγραφές του αρχιτεκτονικού διαγωνισμού ζητούσαν 47.000 τ.μ., ενώ στο σχέδιο που προκρίθηκε, τα τρία εκθεσιακά κέντρα -τα περίφημα φαραωνικά «νησιά»- είχαν έκταση 48.382 τ.μ. Η έκταση αυτή είχε μάλιστα ήδη μειωθεί κατά 6.000 τ.μ., από τον Νοέμβριο του 2024, στο πλαίσιο της συμφωνίας ΔΕΘ – Αγγελούδη» τονίζει η ΟΕΔ στην ανακοίνωσή της.
Όπως ξεκαθαρίζει «είναι φανερό ότι τα 41.500 τ.μ. δεν χωράνε σε ένα, ούτε καν σε δύο κτίρια. Ακόμα όμως και να στριμωχτούν, το αποτέλεσμα, αισθητικά και περιβαλλοντικά, θα είναι τρισχειρότερο. Τελικά, ενάμιση χρόνο μετά, επιστρέψαμε εκεί που ήμασταν, με δυο διαφορές: Πρώτο, αφαιρείται -ευτυχώς!- το πέμπτο κτίριο, το «Επιχειρηματικό Κέντρο», και δεύτερο, αντί να κατασκευαστεί νέο συνεδριακό κέντρο, διατηρείται -δυστυχώς!- το αντιαισθητικό Βελλίδειο».
Όσον αφορά την έκταση και τη χρήση των «ακάλυπτων χώρων»:
– Σε αντίθεση με τις προσδοκίες της πόλης, καμιά από τις δύο ανακοινώσεις δεν υπόσχεται κάτι που να παραπέμπει σε Μητροπολιτικό Πάρκο. Η ανακοίνωση του Υπερταμείου, περιγράφει μόνο «αδόμητους χώρους έκτασης άνω των 100 στρεμμάτων», οι οποίοι θα «αξιοποιηθούν με φυτεύσεις πρασίνου, ανοικτούς χώρους αναψυχής και εκδηλώσεων». Ο δε πρόεδρος της ΔΕΘ, παρότι παραδέχεται ότι «η αναθεώρηση του αρχικού σχεδιασμού» έγινε «ώστε η ανάπλαση να φέρει χαρακτηριστικά (sic!) Μητροπολιτικού Πάρκου», διευκρινίζει (με ασύντακτα ελληνικά) ότι το νέο σχέδιο περιλαμβάνει μόνο τη «διαμόρφωση περί των 120 στρεμμάτων ανοιχτών χώρων με έμφαση στη διαμόρφωση χώρων πρασίνου καθώς και χώρων για εκδηλώσεις και συνάθροιση κοινού». Η απόκλιση των στρεμμάτων στα δύο κείμενα είναι χαρακτηριστική της προχειρότητας με την οποία αντιμετωπίζουν το θέμα οι αρμόδιοι φορείς. Το πιο ανησυχητικό, όμως, είναι η ρητή παραδοχή ότι η ΔΕΘ θα συνεχίσει να αξιοποιεί αυτούς τους αδόμητους χώρους για δικούς της σκοπούς, αφού άλλωστε σε αυτήν θα ανήκουν και αυτή θα τους συντηρεί.
Όπως και στο αρχικό σχέδιο ανάπλασης, είναι φανερό ότι ο αδόμητος χώρος μεταξύ των κτιρίων, μόνο πάρκο -πόσω μάλλον «μητροπολιτικό»- δεν θα συνιστά. Δεν θα πρόκειται για ενιαίο χώρο υψηλού πρασίνου, αλλά για προαύλιο του νέου εκθεσιακού κέντρου, το οποίο, μάλιστα, θα υπηρετεί κατά το δοκούν τις ανάγκες του, μετατρεπόμενο -εποχικά ή μόνιμα- σε χώρο υπαίθριων εκθέσεων, ενοικιαζόμενο χώρο συναυλιών ή υπαίθριο πάρκινγκ.
Κόστος και χρονοδιάγραμμα
Με βάση τα παραπάνω δεδομένα, εντύπωση προκαλεί για την ΟΕΔ, η μεγάλη μείωση του προϋπολογιζόμενου κόστους. Όπως λέει, το ακυρωμένο σχέδιο ανάπλασης θα στοίχιζε τουλάχιστον 300-370 εκατομμύρια ευρώ. Τώρα, με την αφαίρεση ουσιαστικά ενός μόνο κτιρίου, το Υπερταμείο μιλά για κόστος 120 εκ. «Πώς προκύπτει τέτοια μείωση; Μήπως το αρχικό κόστος ήταν υπερτιμολογημένο, για να διευκολύνει την επένδυση; Ή το σημερινό είναι κουτσουρεμένο, γιατί η κυβέρνηση δεν θέλει να ξοδέψει χρήματα σε ένα δημόσιο έργο; Σε κάθε περίπτωση, πότε προτίθεται το Υπερταμείο να δώσει στη δημοσιότητα έναν ειλικρινή προϋπολογισμό του έργου;» διερωτάται
Όσο, τέλος, για το χρονοδιάγραμμα, το Υπερταμείο μεταθέτει εκ νέου την ανάθεση του έργου ως το τέλος του 2026.
«Είναι φανερό ότι από τη στιγμή που -κάτω από την πίεση του αιτήματος για δημοψήφισμα- η προσπάθεια οικοπεδοποίησης της ΔΕΘ ναυάγησε, το Υπερταμείο και η κυβέρνηση έχουν χάσει κάθε ενδιαφέρον για την υπόθεση. Αν η πόλη σταματήσει να ασκεί ισχυρή πίεση, η ανάπλαση κινδυνεύει να παραπέμπεται αέναα σε ένα απροσδιόριστο μέλλον.Τελικά, οι νέες εξαγγελίες, μέσα από την ασάφειά τους, επιβεβαιώνουν την εκτίμηση όσων αντιστάθηκαν εξαρχής στο σχέδιο επιτόπου ανάπλασης: Και ολόκληρο εκθεσιακό κέντρο, και μητροπολιτικό πάρκο δεν χωράνε στην ίδια έκταση. Η μόνη διέξοδος που εξασφαλίζει πραγματικό μητροπολιτικό πάρκο και βιώσιμη προοπτική στη ΔΕΘ, είναι η διπλή λύση που προτείνει η ΟΕΔ: Πάρκο και διατήρηση λίγων, σημαντικών περιπτέρων για ήπιες χρήσεις εντός, νέο εκθεσιακό κέντρο στη Σίνδο» καταλήγει.
Η τελική απάντηση όμως, χάρη στην πρωτοβουλία των πολιτών, θα δοθεί στο δημοψήφισμα. Μέχρι τότε, η ΟΕΔ:
– Καλεί το Υπερταμείο και τη διοίκηση της ΔΕΘ να καταθέσουν επιτέλους τη δική τους πρόταση ολοκληρωμένη, ώστε οι πολίτες να μπορούν να τη συγκρίνουν με αυτή της ΟΕΔπου θα τεθεί στο δημοψήφισμα.
– Καλεί τη διοίκηση του δήμου και τον δήμαρχο Στέλιο Αγγελούδη, ο οποίος έχει δεσμευτεί για ένα εκθεσιακό κτίριο και 120 στρέμματα πάρκο, να απαντήσει κατάλληλα στην επιστολή του προέδρου της ΔΕΘ, απορρίπτοντας τη νέα πρόταση ανάπλασης.
– Καλεί, τέλος, την κυβέρνηση να σεβαστεί το όποιο αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος και να εξασφαλίσει για την πόλη τους πόρους της υλοποίησής του.
