Ήταν ίσως η πιο κρίσιμη συνέντευξη Τύπου που δόθηκε τα τελευταία χρόνια από τον Ενιαίο Σύλλογο Διδακτικού και Ερευνητικού Προσωπικού στο ΑΠΘ. Ο λόγος προφανής: η διαρκής και εντεινόμενη αυταρχικοποίηση και αποστείρωση του πανεπιστημίου με εισβολές της αστυνομίας, απαγόρευση των μη εκπαιδευτικών και ερευνητικών εκδηλώσεων από τις πρυτανικές αρχές, μαζικές προσαγωγές και συλλήψεις με αποκορύφωμα αυτές των 38 φοιτητών-τριών στις 17 Φεβρουαρίου που παρακολούθησαν μια ταινία της κινηματογραφικής ομάδας του Πολυτεχνείου.
Καθηγητές-τριες, συνδικαλιστές, διοικητικό προσωπικό, φοιτητές-τριες, δικηγόροι και γονείς των συλληφθέντων-εισσών φοιτητών-τριών έδωσαν σήμερα το «παρών» στο Πολυτεχνείο ζητώντας να μπει ένα τέλος στην αβίωτη αυτή συνθήκη, απαιτώντας την απαλλαγή των φοιτητών-τριών από τις κατηγορίες.
Παρωδία της σειράς «νόμος και τάξη» στα ΑΕΙ με πρωταγωνιστή το ΑΠΘ
Όπως είπε ο πρόεδρος του ΕΣΔΕΠ Ηλ. Κονδύλης, οι τελευταίες συλλήψεις αποτελούν ακόμη ένα επεισόδιο στο ίδιο έργο «νόμος και τάξη» στα ΑΕΙ με πρωταγωνιστή το ΑΠΘ.
Προηγήθηκαν όμως και άλλα επεισόδια που ο ίδιος υπενθύμισε:
-Ο νόμος 4727/2021 με την ΟΠΠΙ και το πανεπιστήμιο επί δύο χρόνια να βρίσκεται κινητοποιήσεις και να μετατρέπεται σε πεδίο μάχης με τα ΜΑΤ να στρατοπεδεύουν εντός του. Ο νόμος κατέπεσε από το ίδιο το φοιτητικό κίνημα.
-Ο νόμος 4957/2022 που αφορούσε την αλλαγή στον τρόπο επιλογής των οργάνων διοίκησης με διορισμένα συμβούλια διοίκησης, κοσμήτορες και αντιπρυτάνεις.
-Ο νόμος 5224/2025 με νέο πειθαρχικό πλαίσιο για τα μέλη ΔΕΠ και τους φοιτητές/τριες, που καθιστά ιδιώνυμο αδίκημα τη γνώμη των μελών ΔΕΠ υπέρ φοιτητικών κινητοποιήσεων, καθιστά πειθαρχικό αδίκημα για τα ΔΕΠ την άρνηση υλοποίησης των διορισμένων οργάνων διοίκησης, προβλέπει τη στέρηση έως και 24 μήνες της φοιτητικής ιδιότητας σε περίπτωση «διατάραξης ομαλής λειτουργίας ιδρύματος». Τελευταία ήρθαν και οι εξαγγελίες για «σχέδια ασφάλειας και προστασίας των ανώτατων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων».
Σύμφωνα με τον καθηγητή της Ιατρικής του ΑΠΘ, η οριζόντια απαγόρευση μη εκπαιδευτικών ερευνητικών εκδηλώσεων και το γενικό σιωπητήριο μετά τις 10 στο campus του ΑΠΘ εντάσσονται στο νέο σχέδιο της κυβέρνησης για την «ασφάλεια» των πανεπιστημίων. Ο ΕΣΔΕΠ απευθύνει τα παρακάτω ερωτήματα προς τις πρυτανικές αρχές:
-Πόσες εκατοντάδες κάμερες και που θα τοποθετηθούν στο ΑΠΘ;
-Πόσες εκατοντάδες σημεία καρτοπρόσβασης και που θα τοποθετηθούν στο ΑΠΘ;
-Πώς ορίζουν τα σχέδια ασφάλειας και προστασίας του ΑΠΘ το φοιτητικό εξτρεμισμό και ανατρεπτισμό;
-Ποια είναι η νούμερο ένα ανθρωπογενής απειλή, σύμφωνα με τα σχέδια προστασίας και ασφαλείας στο ΑΠΘ;
-Πόσες και ποιες υπηρεσίες θα συλλέγουν πληροφορίες για το τί συμβαίνει στο campus;
«Θα ακυρώσουμε στην πράξη τις απαγορεύσεις» λέει ο ΕΣΔΕΠ
«Προσπαθούν να μας πειθαρχήσουν σε ένα νέο τρόπο λειτουργίας του δημόσιου, κατ’όνομα, επιχειρηματικού πανεπιστημίου, ανοιχτού μόνο σε επιχειρήσεις, σε φοιτητές-πελάτες του εξωτερικού αλλά περίκλειστου και αυταρχικού στους λειτουργούς του και τους φοιτητές των δωρεάν προγραμμάτων σπουδών» δήλωσε, μεταξύ άλλων, τονίζοντας ότι θύματα των δύο εβδομάδων απαγορεύσεων υπήρξαν κατά χρονική σειρά: εκδήλωση της ΚΝΕ για την ΕΠΟΝ, επετειακή εκδήλωση του ΕΣΔΕΠ για τα 40 χρόνια λειτουργίας του και οι 38 φοιτητές-τριες μέλη της κινηματογραφικής ομάδας στην Πολυτεχνική Σχολή. Αντιθέτως, όπως είπε, στις δύο εβδομάδες των απαγορεύσεων όλες οι επι πληρωμή εκδηλώσεις που έγιναν με την ενοικίαση χώρων του ΑΠΘ (συναυλία της κρατικής ορχήστρας, συναυλία της συμφωνικής ορχήστρας Θεσσαλονίκης) πραγματοποιήθηκαν κανονικότατα ακόμη και αν ολοκληρώθηκαν μετά τις 10 το βράδυ.
Ο Ηλ. Κονδύλης δήλωσε ότι ο ΕΣΔΕΠ δε πρόκειται να αποδεχθεί και να πειθαρχήσει στις απαγορεύσεις των πρυτανικών αρχών και θα ακυρώσει στη πράξη με οργανωμένες εκδηλώσεις και το νυχτερινό σιωπητήριο μετά τις 10. Διεκδικεί την κατάργηση του νόμου 5224/2025, δεν θα συναινέσει στην υλοποίηση των σχεδίων «ασφάλειας και προστασίας» του πανεπιστημίου και στη μετατροπή του σε έναν χώρο ελέγχου και καταστολής του εσωτερικού εχθρού του επιχειρηματικού πανεπιστημίου, δηλαδή του φοιτητικού κινήματος και του συνδικαλιστικού κινήματος εργαζομένων. Απαιτεί, ακόμη, τη μη άσκηση πειθαρχικής δίωξης στους συλληφθέντες-είσες φοιτητές-ριες της κινηματογραφικής ομάδας του Πολυτεχνείου, διεκδικώντας ένα πανεπιστήμιο δωρεάν δημόσιο και ανοιχτό στη κοινωνία.
«Έχουν υπερβεί κάθε όριο που μπορούμε να δεχθούμε», δηλώνουν οι καθηγητές
Ο γραμματέας του ΕΣΔΕΠ, Γιώργος Αγγελόπουλος, υπενθύμισε ότι οι απαγορεύσεις της πρυτανείας έγιναν με αφορμή ένα πάρτυ στο οποίο έγιναν 300 προσαγωγές μετά τις οποίες κανένας δε συνελήφθη, καθώς δε διαπιστώθηκε καμία φθορά στο πανεπιστήμιο και παράβαση του όποιου κανόνα.
Ο ίδιος έκανε λόγο «για υπέρβαση κάθε ορίου που ως καθηγητές-τριες μπορούμε να δεχθούμε» μιλώντας παράλληλα και για προβλήματα νομιμότητας που προκύπτουν από την ίδια την απόφαση απαγόρευσης των δράσεων στο πανεπιστήμιο μετά τις 10 το βράδυ. Και αυτό επειδή, όπως είπε, προσκρούει στην συνταγματικά κατοχυρωμένη προστασία της ελευθερίας των συναθροίσεων. Επιπλέον, η απαγόρευση είναι ανεφάρμοστη, δεν τεκμηριώνεται η αναγκαιότητά της και άρα δε νομιμοποιείται.
Ο καθηγητής στο Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας διαβεβαίωσε ότι «δε στοιχειοθετείται καμιά παράνομη είσοδος και ποινική ευθύνη των 38, ούτε η παραμικρή παρεμπόδιση λειτουργίας σε ένα πανεπιστήμιο που μετά τις 10 δεν υπάρχουν διαλέξεις, μαθήματα εργαστήρια, εξετάσεις και δεν λειτουργεί καμία διοικητική υπηρεσία». Τα βαριά δικονομικά μέτρα, η σωματική έρευνα με πλήρη ή μερική γύμνωση των συλληφθέντων-ισσών στη ΓΑΔΘ είναι, σύμφωνα με τον ίδιο, «δυσανάλογα και προσβλητικά για όλον τον κόσμο που μπαίνει έστω και για ένα λεπτό στο πανεπιστήμιο και για καθεμία-καθέναν που πέρασε από εδώ στα 100 χρόνια της ιστορίας του». Παράλληλα επεσήμανε ότι αυτή τη στιγμή στοχοποιείται η φοιτητική ιδιότητα και οι πρυτανικές αρχές κατασκευάζουν το αφήγημα της παραβατικότητας ενώ δεν έχουμε να κάνουμε με παραβατικές πράξεις, κάτι που ευτελίζει και το κύρος του πανεπιστημίου. «Οι πρυτανικές αρχές δεν υπηρετούν το πανεπιστήμιο» κατέληξε.
Πέρα από την απόσυρση των κατηγοριών εναντίον των φοιτητών-τριών, η συνδικαλιστική παράταξη «Συσπείρωση» στο επόμενο ΔΣ του ΕΣΔΕΠ θα προτείνει να αναλάβει το πανεπιστήμιο τα δικηγορικά έξοδα των 38 σε περίπτωση που δεν αποσυρθούν οι κατηγορίες και να συγκροτηθεί άμεσα ομάδα ψυχολογικής υποστήριξης για τα όσα υπέστησαν οι φοιτητές-τριες κατά τη σύλληψή τους. Επιπλέον, θα ζητήσει να συγκροτηθεί ομάδα καθηγητών της Νομικής Σχολής που θα εξετάσει ευθύνες όσων υπέβαλαν τους φοιτητές-τριες σε αυτές τις συνθήκες σύλληψης και να συνεισφέρει να υλοποιηθούν τα δέοντα που προβλέπει το εθνικό και διεθνές δίκαιο με προσφυγές και αποζημίωση των θυμάτων.
Ειδική έμφαση στις πειθαρχικές και ποινικές διατάξεις που εισάγει ο νέος νόμος στα πανεπιστήμια έδωσε ο Γιώργος Λιτσαρδάκης, ειδικός γραμματέας της ΠΟΣΔΕΠ, τονίζοντας ότι έχουμε να κάνουμε με μια δυστοπική συνθήκη: ιδιώνυμα αδικήματα με δυσανάλογες ποινές, αναστολή φοίτησης που παραβιάζει το τεκμήριο της αθωότητας και ποινικοποίηση της ελευθερίας του λόγου. Επαναλαμβάνοντας την απαίτηση η δίωξη των φοιτητών να παύσει άμεσα, υποστήριξε ότι η διοίκηση του πανεπιστήμιου και ο ΕΣΔΕΠ πρέπει να κινηθούν σε μια κατεύθυνση συνεννόησης για τους χώρους και τους κανόνες εσωτερικής λειτουργίας της πανεπιστημιακής κοινότητας, καθώς τα μέτρα που πάρθηκαν από τις πρυτανικές αρχές έγιναν χωρίς προηγούμενη διαβούλευση.
Τα σχέδια ασφάλειας ήταν έτοιμα ψάχνοντας μια αφορμή
Ενδιαφέρον είχε η αποκάλυψη του προέδρου του Διοικητικού Προσωπικού, Γιάννη Κουρμούλη, ότι τα σχέδια για ελεγχόμενη πρόσβαση στο πανεπιστήμιο ήταν ήδη έτοιμα πριν πραγματοποιηθούν οι 300 προσαγωγές στις 7 Ιανουαρίου, ενώ αυτά πιθανότατα περιλαμβάνουν κάμερες και drone εντός του campus.
Eπιπλέον, ο ίδιος επέκρινε την πάγια τακτική των πρυτανικών αρχών να κλειδώνουν το κτίριο διοίκησης κάθε φορά που έχει διαμαρτυρία έξω από αυτήν, τονίζοντας ότι πρόκειται για μια κίνηση απαξίωσης της ασφάλειας και της ίδιας της ανθρώπινης ζωής «να κλειδώνεις 200 ανθρώπους που δεν έχουν άλλη διέξοδο διαφυγής». Περιγράφοντας τον ζόφο που κατακλύζει το πανεπιστήμιο, δεν παρέλειψε να αναφερθεί και στην αναφορά του συνδικαλιστικού εκπροσώπου της αστυνομίας μετά το πάρτυ στην Πολυτεχνική ότι «τα μέσα που έχουμε δεν είναι αρκετά», βάζοντας ζήτημα χρήσης πλαστικών σφαιρών από τις αστυνομικές δυνάμεις…
Τον κίνδυνο αποκλεισμού τους από το Δημόσιο αντιμετωπίζουν οι 38 σε περίπτωση που καταδικαστούν για το αδίκημα της απείθειας
Από την πλευρά του ο Χαράλαμπος Κουρουνδής, δικηγόρος συλληφθέντων-εισών, επεσήμανε τη σημασία σύσσωμης αντίδρασης της ακαδημαϊκής κοινότητας καθώς, όπως είπε, «η σύλληψη των φοιτητριών δεν αποτελεί στοιχείο μιας κατασταλτικής κανονικότητας αλλά μια απόδειξη του παραλογισμού που οδηγεί η αντίληψη της κυβέρνησης».
Όπως εξήγησε με βάση τη δικογραφία: «Κάποιοι φοιτητές είδαν μια ταινία και όταν τελείωσε αποχώρησαν για να πάνε στο σπίτι τους. Η αντίδρασή του κράτους πραγματοποιήθηκε με “συντονισμένη αστυνομική επιχείρηση για τον εντοπισμό και τη σύλληψη των ατόμων”. Ο μέσος άνθρωπος θα απορούσε ποιο είναι το ποινικό αδίκημα. Το άρθρο 168 παρ. 5 του Ποινικού Κώδικα ορίζει ότι τιμωρείται με ποινή φυλάκισης έως ενός έτους και χρηματική ποινή για όποιον εισέρχεται σε χώρο εκπαίδευσης και διαταράσσει με οποιονδήποτε τρόπο τη λειτουργία του. Η διάταξη αυτή είχε προστεθεί με τον νόμο 5090/2024 και με τον νόμο 5224/2025 προστέθηκαν και προβλέψεις για ύπαρξη ειδικού εισαγγελέα για τέτοια αδικήματα που είναι υποχρεωμένος να εξακριβώνει τη φοιτητική ιδιότητα και να ανακοινώνει στον πρύτανη και στο Υπουργείο Παιδείας κάθε άσκηση ποινικής δίωξης κατά φοιτητή του ιδρύματος. Πρόκειται για τον διαβόητο νόμο για το πειθαρχικό δίκαιο των φοιτητών που αυστηροποιεί τον νόμο του 2022. Η κυβέρνηση τροποποιεί και μεταβάλλει προς το αυστηρότερο το νομοθετικό πλαίσιο που η ίδια έχει θεσπίσει. Έτσι καταλήγουμε στον παραλογισμό να διώκονται φοιτητές-τριες για παρακολούθηση μιας ταινίας και αυτή να θεωρείται διατάραξη λειτουργίας της υπηρεσίας».
Ο δικηγόρος αναφέρθηκε, όμως, σε μια ακόμη χειρότερη πτυχή της υπόθεσης. Οι 38 φοιτητές που συνελήφθησαν μεταφέρθηκαν στη ΓΑΔΘ και αφού παρέμειναν επί ώρες χωρίς επαφή με δικηγόρο δεν έδωσαν δακτυλικά αποτυπώματα. Γι΄ αυτόν το λόγο τους ασκήθηκε ποινική δίωξη για ένα επιπλέον πλημμέλημα, της απείθειας, που τιμωρείται με φυλάκιση έως έξι μήνες και χρηματική ποινή. Ο παραλογισμός, σύμφωνα με τον δικηγόρο, βρίσκεται στο ότι, με βάση το άρθρο 3 του Νόμου 5225/2025 για τα πειθαρχικά (και αφορά τροποποίηση της σχετικής διάταξης του Δημοσιοϋπαλληλικού κώδικα), ενδεχόμενη καταδίκη τους για το αδίκημα της απείθειας συνιστά κώλυμα διορισμού τους στο Δημόσιο. Όπως εξήγησε, επειδή δεν έδωσαν αποτυπώματα για τη σύλληψή τους που έγινε επειδή είδαν μια ταινία, φοιτητές της Παιδαγωγικής, της Φιλοσοφικής, δηλαδή κατεξοχήν καθηγητικών σχολών, αν καταδικαστούν, δε θα μπορέσουν ποτέ να διοριστούν στο Δημόσιο, εξομοιούμενοι με όσους καταδικάσθηκαν για κακουργήματα, για βαριά σεξουαλικά αδικήματα ή για πλαστογραφία, δωροδοκία, δωροληψία, παράβαση καθήκοντος κ.ά.
Πανεπιστήμιο ανοιχτό στους επιχειρηματικούς ομίλους, περίκλειστο για τις ανάγκες των φοιτητών
Στη συνέντευξη Τύπου τοποθετήκαν φοιτήτριες, δηλώνοντας ότι δεν πρόκειται να τρομοκρατηθούν από τα μέτρα των πρυτανικών αρχών και τις κατασταλτικές ενέργειες.
Μεταξύ άλλων, η Φανή Χριστάνη, γραμματέας του φοιτητικού συλλόγου του Παιδαγωγικού, δήλωσε ότι οι πρυτανικές αρχές «προσπαθούν να χτυπήσουν τη δραστηριότητα όχι μόνο των φοιτητικών συλλόγων αλλά όλων των πολιτιστικών και καλλιτεχνικών ομάδων. Δεν μπορεί κανείς να ασχοληθεί με κάτι δημιουργικό στο ΑΠΘ. Στόχος τους είναι ένα πανεπιστήμιο ανοιχτό μόνο στους επιχειρηματικούς ομίλους αλλά περίκλειστο για τη κάλυψη των αναγκών μας» δήλωσε. Οι φοιτητικοί σύλλογοι, όπως είπε, δε θα ανεχτούν το ΑΠΘ να γίνει μια αποστειρωμένη επιχειρηματική μονάδα, ούτε πρόκειται να επιτρέψουν να επιβληθεί σιγή νεκροταφείου.
Γιατί κάποια να αντισταθεί; Γιατί δεν γίνεται να κάνει αλλιώς
Σημαντικές λεπτομέρειες για το πώς έγιναν οι συλλήψεις αλλά και τον εξευτελιστικό τρόπο αντιμετώπισής τους στην ΓΑΔΘ με αναγκαστικό ξεγύμνωμά τους έδωσε η Βασιλική, μία από τους 38 φοιτητές-τριες που συνελήφθησαν στις 17 Φεβρουαρίου. Όπως είπε, ήταν ξεκάθαρη η αγαστή συνεργασία αστυνομίας και πρυτανικών αρχών. «Δεν είναι μόνο η συμμόρφωση και η πειθάρχηση που θέλουν να επιβάλλουν αλλά η παραδειγματική τιμωρία που θα αποτρέψει και άλλον αγωνιζόμενο κόσμο να προβάλλει το παραμικρό ίχνος αντίστασης» είπε μεταξύ άλλων.
Όσον αφορά το γεγονός ότι σε περίπτωση καταδίκης τους θα υπάρξει κώλυμα διορισμού τους στο Δημόσιο διερωτήθηκε: «Άραγε γνώριζε ο πρύτανης όταν έπαιρνε τηλέφωνο για τις συνέπειες που επιφέρει το αδίκημα;». Η φοιτήτρια, όπως και ο δικηγόρος της, κατήγγειλε ακόμη ότι στην ΓΑΔΘ τα αγόρια αναγκάστηκαν να βγάλουν το εσώρουχό τους και να σκύψουν ενώπιον ανδρών αστυνομικών και τα κορίτσια να βγάλουν το παντελόνι τους, με τις αστυνομικές αρχές να τις ψάχνουν εξονυχιστικά σε σημεία του σώματός τους.
Για τους φοιτητές-τριες η σύλληψη των 38 δεν είναι τυχαίο περιστατικό, αλλά όπως είπε η Βασιλική, συνδέεται με την εντεινόμενη κατασταλτική εκστρατεία με επίκεντρο το πανεπιστήμιο και τις πρόσφατες εξαγγελίες των πρυτανικών αρχών για απαγόρευση κάθε μη εκπαιδευτικής δραστηριότητας μετά τις 10. Κάλεσε όλους τους φοιτητές-τριες και το ακαδημαϊκό προσωπικό να αντιμετωπίσουν το ζήτημα του ασύλου ως κοινωνικό ζήτημα ενώ στην ερώτηση «γιατί κάποιος-α να αντισταθεί;» απάντησε «γιατί δε γίνεται να κάνει αλλιώς. Ο φόβος πρέπει να αλλάξει στρατόπεδο».
Το ντόμινο της καταστολής
Τη συνέντευξη Τύπου έκλεισε η τοποθέτηση του Γρηγόρη Τσιλιμαντού, πατέρα συλληφθείσας φοιτήτριας, που επεσήμανε ακόμη δύο πτυχές του όλου ζητήματος.
«Αυτό που συμβαίνει στα πανεπιστήμια είναι το ντόμινο της καταστολής: Το ένα τουβλάκι είναι το Υπουργείο που δίνει τη πάσα στην πρυτανεία και τον κοσμήτορα και με τη σειρά του στο τρίτο τουβλάκι που είναι οι φοιτητές. Όταν αρχίζει να πέφτει το ένα τουβλάκι, πέφτει το δεύτερο, αναμένεται όλα να πέσουν στους φοιτητές» δήλωσε τονίζοντας ότι «εκείνο το τελευταίο τουβλάκι δεν έπεσε». Για τον γονέα, αυτό που συμβαίνει με τα πειθαρχικά δεν είναι μόνο ένα ιδιώνυμο αλλά αποτελεί παράλληλα έναν δείκτη κοινωνικών φρονημάτων. «Όσοι θυμούνται από την οικογένειά τους ή την ιστορία τι σημαίνει πιστοποιητικό κοινωνικών φρονημάτων μπορούν να καταλάβουν ότι με μια καταδίκη στην πλάτη τους οι φοιτητές-τριες δεν θα έχουν πρόσβαση στο Δημόσιο. Διότι θέλουν ό,τι υπάρχει σε Δημόσιο να είναι αυστηροποιημένο και μια μόνιμη απειλή πάνω από το κεφάλι τους» είπε συγκεκριμένα διερωτώμενος αν στην εκπαιδευτική διαδικασία δεν χωράει πλέον το θέατρο ή ο κινηματογράφος. Τέλος, επεσήμανε ότι πλέον οι συλλήψεις που αφορούν το φοιτητικό κίνημα είναι μαζικές, κάτι που υποδηλώνει το σχέδιο μιας απόπειρας γενικευμένης τρομοκράτησης των νέων ανθρώπων που αντιστέκονται στην αποστείρωση, τον αυταρχισμό και τον παραλογισμό.
