Στο Ποτάμι ενοχλήθηκαν επειδή στο μετρό της Αθήνας προβάλονται σκηνές από την είσοδο των γερμανών στην Αθήνα το 1941. Ούτε λίγο ούτε πολύ υποστηρίζουν πως είναι δυνατό, αυτό το βίντεο, να αποτρέψει τους Γερμανούς να έλθουν για να κολυμπήσουν στην Ελλάδα το καλοκαίρι. Επιπλέον, στους σταθμούς του μετρό, προτιμότερο θα ήταν να προβάλονται διαφημίσεις στις οποίες, όλοι οι συμμετέχοντες χαμογελάνε, είναι αγέραστοι και ο κόσμος που περιγράφεται είναι τέτοιος που με ένα χαμόγελο ή ένα πάτημα στο γκάζι του αυτοκινήτου βρίσκεσαι στην Χώρα των Μακάρων. Ενδέχεται, οι βουλευτές του Ποταμιού να μην έχουν έχουν άδικο. Διακοπές κάνεις για να ξεχάσεις τα βάσανα, να ξαλαφρώσεις από τις ευθύνες, να ανανεωθείς, να απελευθερωθείς, ακόμη κι αν σου βάζουν στο ξενοδοχείο ένα βραχιολάκι οπότε είσαι ελεύθερος σαν τον Σάββα Ξηρό με περιοριστικά μέτρα.
Βεβαίως, η υπόθεση περιπλέκεται, λίγο, όταν σκεφτείς ότι για να θυμήσεις κάτι σε κάποιον πρέπει να το θυμάσαι πρώτα εσύ και, η μνήμη σου, να μην λειτουργεί μνησίκακα και εκδικητικά, αφού σίγουρα δεν είναι κακό να λειτουργεί παιδευτικά. Οπότε, είναι να απορείς δυό φορές, διότι στα χρόνια μετά τον Μεγάλο Πόλεμο είχαν να το λένε οι γερμανοί τουρίστες, ότι είχαν πάει στην Κρήτη για παράδειγμα και αντί να τους πάρουν με τα δικράνια όπως έγινε με τους αλεξιπτωτιστές τους, οι βρακοφόροι στα βουνά τους κερνούσαν ρακές. Έχω λοιπόν την υποψία ότι το πρόβλημα με τις αιτιάσεις των βουλευτών του Ποταμιού έχει να κάνει περισσότερο με τον φόβο ότι μπορεί να αλλάξει η συμπεριφορά των γηγενών παρά ότι μπορεί να ανακοπεί η κάθοδος των γερμανών το καλοκαίρι. Και στο σημείο αυτό δεν χωρούν σχετλιασμοί πρέπει να δράσουμε αποφασιστικά και με σχέδιο.
Πάντως, και επειδή θα πρέπει να αντιμετωπίζουμε με ανοιχτό πνεύμα και καθαρή καρδιά όσα υποστηρίζουν συμπολίτες μας, διότι, πολύ απλά, ακόμη και δεν συμφωνούμε μαζί τους ενδέχεται να έχουν δίκιο αυτοί, ίσως να έχει φτάσει καιρός να ανοίξει ένας δημόσιος διάλογος, σχετικά με τα μνημεία των ολοκαυτωμάτων που υπάρχουν σε μαρτυρικές πόλεις και χωριά. Στο διάλογο θα πρέπει να συμμετέχουν και οι γερμανοί τουρίστες οι οποίοι θα καλούνται, αν θέλουν, να απαντήσουν σε έντυπο ερωτηματολόγιο αν ενοχλούνται από την παρουσία αυτών μνημείων. Για παράδειγμα, είναι καλό να σουλατσάρει στην παραλία της Θεσσαλονίκης γερμανός τουρίστας και ξαφνικά να πέφτει πάνω στο μνημείο για τους χιλιάδες εβραίους συμπολίτες μας που αφανίστηκαν στα στρατρόπεδα συγκέντρωσης; Κι αν ανεβούν στον Χορτιάτη; Αν πάνε στη Βιάνου, στα Καλάβρυτα; Με τι όρεξη μετά θα παραγγείλουν μουζάκα και τζατζίκι; Μπορούμε λοιπόν να σκεπάζουμε ή να μεταφέρουμε τα μνημεία για την τουριστική περίοδο και με την λήξη της να τα επαναφέρουμε στη θέση τους ή να τα αποκαλύπτουμε. Εντάξει, θα πουν κάποιοι. ότι αυτό θα σημαίνει ότι φτάνουμε στο άλλο άκρο, να ντρεπόμαστε εμείς γιατί οι πρόγονοι μας έπεσαν θύματα του ναζισμού αλλά, τι είναι λίγη ντροπή μπροστά στο οικονομικό όφελος;
Εφόσον όμως η συζήτηση φτάσει σε αυτό το σημείο, εγείρεται και άλλο ζήτημα, διότι πάμε κι εμείς για τουρισμό στη Γερμανία, στο Βερολίνο και, άμα πάς δεν θα περάσεις από το Μουσείο της Περγάμου; Θα πας ακόμη κι αν πρώτα σε σαγηνεύει η μαύρη μπύρα. Τότε, όμως, θα βρεθείς μπροστά στο δυσάρεστο θέαμα να σου θυμίζουν οι ίδιοι οι γερμανοί το ναζιστικό παρελθόν τους με εκείνο το τεράστιο μνημείο, είκοσι στρέμματα παρακαλώ και 2711 όγκοι από γκρίζο γρανίτη, για το ολοκαύτωμα, μνημείο το οποίο επισκέπτονται εκατομμύρια τουρίστες και στο οποίο πληρώνουν και εισιτήριο. Είναι και σε τέτοιο σημείο που δεν μπορείς να το αποφύγεις με τίποτα. Αν δεν μπεις μέσα, θα το δεις θες δε θες περπατώντας στην Potsdam platz. Γιατί να μείνει στη θέση του και να μην φυτευτούν τουλίπες, να φτιάχνει τη διάθεση των Βερολινέζων; Με τι διάθεση, άμα το βλέπεις κάθε μέρα, ύστερα θα σηκωθείς να πας για μπάνια, όταν ξέρεις ότι εκεί που πας κάνανε οι πρόγονοί σου ένα μέρος αυτών που είναι η αιτία να φτιαχθεί αυτό που σου θυμίζει όσα δεν πρέπει να επαναληφθούν; Και, τέλος, γιατί θα πρέπει να τα θυμάμαι κι εγώ, ο τουρίστας, όσα με τόσο κόπο προσπαθώ να μην θυμάμαι στον τόπο μου και δεν μπορώ να πιω με ησυχία την μπυρίτσα μου; Ε, ρε, ποτάμι που σας χρειάζεται εκεί στη Γερμανία.
* Ο δημοσιογράφος του ρ/σ “Στο Κόκκινο 93,4” Απόστολος Λυκεσάς αρθρογραφεί καθημερινά στο alterthess.gr. Ακούστε ζωντανά στο “Κόκκινο 93,4” την εκπομπή “Ορθά- Κοφτά” με τον Απόστολο Λυκεσά Δευτέρα- Παρασκευή 11:00-12:00. Επικοινωνία με τον Απόστολο Λυκεσά στο [email protected].