Εκτιμήσεις για την πορεία της Δημοκρατίας στον τόπο μας μετά την δικτατορία έκανε η πλατεία Συντάγματος στην ημερίδα που διοργάνωσε την περασμένη Κυριακή με τίτλο “Αναζητώντας την δημοκρατία από την αποκατάσταση του Κοινοβουλευτισμού στη σημερινή κρίση του”. Ομιλητές της ημερίδας ήταν ο Ευτύχης Μπιτσάκης (πανεπιστημιακός), ο Γ. Κυρίτσης (δημοσιογράφος), ο Στάθης Κουβελάκης (καθηγητής πολιτικής φιλοσοφίας στο King’s College) και η Μαργαρίτα Γεραλή (μέλος του συλλόγου Φυλακισθέντων Εξορισθέντων Αντιστασιακών της περιόδου 1967-1974).
“Ανάπηρη δημοκρατία”
Το είδος της δημοκρατίας που πριν 37 χρόνια “αποκαταστάθηκε” περιέγραψε ο Ευτ. Μπιτσάκης χαρακτηρίζοντας την μάλιστα «ανάπηρη δημοκρατία». Ο Ε. Μπιτσάκης αναφέρθηκε στις δολοφονίες που έγιναν κατά την περίοδο της μεταπολίτευσης λέγοντας συγκεκριμένα ότι «Γιορτάζουμε τα 37 χρόνια από την αποκατάσταση της Δημοκρατίας. Αλλά πρέπει να θυμηθούμε ότι πριν 31 χρόνια αυτή η Δημοκρατία δολοφόνησε μια κοπέλα έξω από την Πάντειο» Ο Μπιτσάκης αναφέρθηκε σε σημαντικές ημερομηνίες της Ελληνικής Δημοκρατίας: το 1897 όπου η χώρα μπήκε σε Διεθνή Οικονομικό έλεγχο, τον πρώτο παγκόσμιο πόλεμο και την απληστία της αστικής τάξης που οδήγησε στην καταστροφή της Σμύρνης, τη δικτατορία του Πάγκαλου, το ιδιώνυμο του Βενιζέλου, τη δικτατορία του Μεταξά, την αντίσταση και τον εμφύλιο που ακολούθησε και τέλος τον τρόπο με τον οποίο επιβλήθηκε η Χούντα στην Ελλάδα. Ο Μπιτσάκης τόνισε για άλλη μια φορά ότι η χούντα δεν ήταν ξενοκίνητη αλλά «το καθεστώς που ήθελε να επιβάλλει η αστική τάξη στην Ελλάδα με τη βοήθεια των Άγγλων και των Αμερικάνων».
Αναφερόμενος στην σημερινή κρίση της δημοκρατίαςο Μπιτσάκης επεσήμανε ότι δεν βρισκόμαστε υπό μια καινούρια κατοχή, όπως πολλές φορές ακούγεται (καθώς κατοχή, σύμφωνα με τον ίδιο, σημαίνει κατάληψη της χώρας από μια ξένη στρατιωτική δύναμη). Αντίθετα, όπως είπε, σε αυτή την κατάσταση μας έφεραν η αστική τάξη η δικιά μας και οι ξένοι προστάτες και τοκογλύφοι. «Τώρα λένε πως μας έσωσαν, Ποιοι μας έσωσαν και πως. Ποιος δανείζει σε ποιον;» αναρωτήθηκε ο κ. Μπιτσάκης υπογραμμίζοντας ότι τόσα χρόνια που κάποιοι έλεγαν ότι έρχεται μεσαίωνας σε όλη την Ευρώπη κατηγορούνταν για αριστερισμό «Μιλάγαμε εδώ και χρόνια ότι έρχεται ένας μεσαίωνας σε όλη την Ευρώπη, μας έλεγαν αριστεριστές. Μιλάγαμε εδώ και χρόνια ότι πάμε για χρεωκοπία, μας λέγανε ότι θέλουμε να συκοφαντήσουμε την πατρίδα μας. Τώρα πήγαμε σε επιλεκτική χρεωκοπία. Μας δανείζουν, θα μειωθεί το χρέος; Αυτό δεν είναι δανεισμός, είναι τοκογλυφία» πρόσθεσε. Τέλος, ο ίδιος κάλεσε σε κοινή δράση και διάλογο όλων των δυνάμεων της Αριστεράς λέγοντας ότι «Θέλω να ελπίζω ότι από Σεπτέμβρη θα υπάρξει μια νέα φάση ανόδου του αυθόρμητου και απόπειρα από την μεριά μας και τα κόμματα διάλογος, ανάπτυξη κοινών αγώνων και θεωρητικής ανάπτυξης ώστε να ξεπεραστεί η παλιά αρρώστια της αριστεράς. Όταν θα υπάρξει ενότητα κοινής δράσης μπορούμε να ελπίζουμε ότι θα ανατρέψουμε αυτή την κατάσταση» πρόσθεσε τέλος. (Το βίντεο της εισήγησης του Ε. Μπιτσάκη)
Η αποκρατικοποίηση της πολιτικής οδηγεί σε σμίκρυνση της παρουσίας της πολιτικής
Ο Γ. Κυρίτσης αναφέρθηκε στα ζητήματα της συγκυρίας που συνδέονται με την δημοκρατία και τον κοινοβουλευτισμό στην Ελλάδα . Ο ίδιος άσκησε κριτική στην ρητορική που λέει ότι «χρειαζόμαστε λιγότερο κράτος διότι είναι σπάταλο και ότι πρέπει να μπουν οι άνθρωποι της οικονομίας να διοικήσουν» Αυτό που εφαρμόζεται τώρα, κατά τον ίδιο, είναι η λογική του λιγότερου κράτος που οδηγεί στο fast track και στον μη έλεγχο του τι πουλιέται και πως. Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στο γεγονός ότι η κριτική στους 300 βουλευτές η οποία εκφράζεται ως γενίκευση προσπερνάει το γεγονός ότι οι «300» αποτελούνται από διαφορετικά κόμματα με διαφορετικές ιδεολογίες, κόμματα από τα οποία άλλα κυβερνήσανε και άλλο όχι.
Ο Γ. Κυρίτσης ανέδειξε τις παγίδες που κρύβονται πίσω από τις μελλοντικές κινήσεις του πρωθυπουργού οι οποίες βασίζονται στην εν γένει κριτική του κοινοβουλευτισμού. Παράδειγμα έφερε το δημοψήφισμα που σκοπό έχει τη μείωση των βουλευτών αλλά και τη κατάργηση της κομματικής χρηματοδότησης κινήσεις που εμφανίζονται ως βελτιωτικές του πολιτικού συστήματος αλλά στην ουσία θα εξυπηρετήσουν μόνο τις δυνάμεις της αγοράς.
«Επικεντρώνεται πολύ το θέμα στους 300, η βουλή με βάση τον προϋπολογισμό και τις σπατάλες που γίνονται το 2011 έχει ένα κόστος 197 εκατομμύρια. Το πρόβλημα όμως είναι ότι πριν περάσει το μεσοπρόθεσμο η Βουλή χάρισε 97 εκατομμύρια στο Μέγαρο Μουσικής. Δηλαδή έδωσε ένα δώρο. Αν θέλουμε στο πλαίσιο της αποκρατικοποίησης της πολιτικής ας ακολουθήσουμε τις λογικές με την σμίκρυνση της παρουσίας της πολιτικής Η εναλλακτική που σερβίρεται είναι να ελέγχουν οι άνθρωποι της αγοράς, αλλά αυτοί τελικά είναι που δημιούργησαν την κρίση» τόνισε, υπενθυμίζοντας ότι «η Μπακογιάννη και ο Καρατζαφέρης (τα κόμματά τους) είναι κατά της χρηματοδότησης, διότι μπορούν να τα πάρουν από τις τράπεζες και όσους έχουν μαύρο χρήμα, τα πλουσιόπαιδα κλπ. Η αγορά έχει την δυνατότητα να χρηματοδοτεί τους φίλους της»
Τέλος ο Γ. Κυρίτσης αναφερόμενος στους παράγοντες της πολιτικής είπε ότι «δεν είναι εύκολο να τους αντιμετωπίσεις αν δεν υπάρχει ένας λαϊκός παράγοντας όπως αυτός που έχει ξεκινήσει εδώ στις πλατείες. Δεν γεννιέται κανείς “παράγοντας”, μεγαλώνει και γίνεται “παράγοντας”, και ο μόνος σίγουρος τρόπος για να γλιτώσει μιας κοινωνία από την πολιτική επάγγελμα αυτό είναι η πολιτική συμμετοχή. (Το βίντεο της εισήγησης του Γ. Κυρίτση)
Ζούμε το τέλος της μεταπολίτευσης
Για «κρίση αντιπροσώπευσης» μίλησε ο Στ. Κουβελάκης τονίζοντας ότι το θέμα της δημοκρατίας δεν είναι απλά επετειακό. «Οι βουλευτές είναι σε διάσταση με τον λαϊκό παράγοντα. Υλοποιούν μια άκρως επιθετική πολιτική, για την πλειοψηφία της κοινωνίας, άκρως υποβιβαστική για την χώρα και το μέλλον της χώρας, μια πολιτική που ποτέ δεν εξηγήθηκε, δεν παρουσιάστηκε, δεν εγκρίθηκε με κανέναν τρόπο έστω και με τις διαδικασίες τις περιορισμένες. Αυτό δίνει το αίσθημα της κρίσης αντιπροσώπευσης, το αίσθημα της καταράκωσης της δημοκρατίας.» είπε υποστηρίζοντας ότι ζούμε «το τέλος της μεταπολίτευσης». Ο λόγος είναι η κατεδάφιση εξαιτίας του μνημονίου των στοιχειωδών κοινωνικών ισορροπιών, και του κοινωνικού συμβολαίου που εγκαθιδρύθηκε στην Ελλάδα από την μεταπολίτευση και μετά που σημαίνει το τέλος της υπόσχεσης «που έζησε με την αύξηση του βιωτικού επιπέδου, με την ανοδική κοινωνική κινητικότητα, για πρώτη φορά μεταπολεμικά ένα πολύ μεγάλο κομμάτι της ελληνικής κοινωνίας το οποίο είχε συνθλιβεί μέχρι τότε».
Σύμφωνα με τον ίδιο, η κατεδάφιση των λαϊκών κατακτήσεων σε κοινωνικό και πολιτικό επίπεδο χαροποιούν τον κόσμο εκείνο που μισούσε την μεταπολίτευση. «Αυτό που θέλουν να χτυπήσουν αυτοί δεν είναι οι παθολογίες που αναπτύχθηκαν σε όλη την περίοδο που ακολούθησε τη μεταπολίτευση και που είναι αναμφισβήτητες, Είναι αντίθετα, τις λαϊκές και δημοκρατικές κατακτήσεις.» τόνισε. Όσο για το μέλλον το πώς θα είναι δεν έχει κριθεί όπως είπε αλλά θα εξαρτηθεί από το τι θα κάνουμε εμείς. «Η αυτοί ή εμείς. Άρα πρέπει αν είμαστε εμείς» πρόσθεσε κλείνοντας. (Ακολουθεί το βίντεο της εισήγησης του Στ. Κουβελάκη)
Ο εθνικός μύθος της “αποκατάστασης της Δημοκρατίας”
Τον «εθνικό μύθο» της αποκατάστασης της Δημοκρατίας εξήγησε η Μαργαρίτα Γεραλή, ο οποίος, όπως είπε, ολοκληρώθηκε με την έλευση του Καραμανλή «αναίμακτα, βελούδινα και αποτελεσματικά». «Αναίμακτα γιατί στην Κύπρο εξακολουθούσε η Τουρκική επέλαση με νεκρούς Ελλαδίτες και Κυπρίους. βελούδινα επειδή δεν έγινε ούτε μία σύλληψη. Οι Χουντικοί πρωτοστάτες ήταν στα σπίτια τους, και οι Χουντικοί μηχανισμοί στη θέση τους. Αποτελεσματικά επειδή «όλο το παλιό προδικτατορικό πολιτικό προσωπικό, είτε είχε συνεργαστεί με την Χούντα είτε όχι, απέδωσε τα μέγιστα για να στηθεί ένα κυβερνητικό σχήμα εθνικής ενότητας, με τον ίδιο Χουντικό πρόεδρο, διότι ο λαός μετά την κατάρρευση είχε βγεί στο δρόμο επικίνδυνα διότι άλλοι χουντικοί στρατηγοί και λοχαγοί ανησυχούσαν επίσης επικίνδυνα και κενό εξουσίας δεν έπρεπε να υπάρχει.»
Κατά τη γνώμη της Μ.Γεραλή η Χούντα «κατέρρευσε, δεν ανατράπηκε» Αν και συνέτρεχαν όλοι οι λόγοι για την ανατροπή της, όπως είπε, έλειπε ο κυριότερος: ο λαϊκός παράγοντας. «Ο λάος δεν βγήκε όσο έπρεπε στο προσκήνιο καθώς οι δυνάμεις των αντισασιακών οργανώσεων ήταν πολύ μικρές και κατακερματισμένες, το μαζικό φοιτητικό κίνημα χτυπημένο με στελέχη του στις φυλακές» και με τον φόβο να κυριαρχεί και να λειτουργεί παραλυτικά .
Η Μ. Γεραλή μιλώντας για την Χούντα τόνισε ότι δεν ήρθε σαν κεραυνός εν αιθρία ούτε οι πραξικοπηματίες ήταν κάποιοι επίορκοι συνταγματάρχες. “Η Δικτατορία ήταν η ακραία απόληξη της πολιτικής κατάστασης που επέβαλαν οι νικητές του εμφυλίου, ήταν η ακραία εκδοχή του αστυνομικού – απολυταρχικού κράτους που οικοδόμησαν μεταπολεμικά. Ούτε είναι τυχαίο ότι τη δικτατορία την έστησαν και την στελέχωσαν οι δοσίλογοι και οι ταγματασφαλίτες της Κατοχής” ανέφερε.
Η άποψη ότι “την δικτατορία δεν την ανατρέψαμε” πρέπει κατά τη γνώμη της να ειπώνεται καθώς όπως υποστήριξε τη νέα πολιτική κατάσταση, την μεταπολίτευση, δεν την καθόρισαν τα αιτήματα ενός δημιουργικού, ενεργού, μαζικού, συντονισμένου και αγωνιστικού λαϊκού κινήματος. Αυτό έχει ένα νόημα, σύμφωνα με την ίδια, για το σήμερα « να διαφυλάξουμε με πείσμα : αυτή τη φορά να φύγουν με όρους κινήματος για να κάνουμε όλοι μας την καταπληκτική δουλειά να ξαναδημιουργήσουμε την κοινωνία και την δημοκρατία μας εμείς για μας όπως εμείς θέλουμε.»
Πηγή realdemocracy.gr