Φλεβάρης του ’67, και το κυρίαρχο μπλοκ εξουσίας στην Ελλάδα οδεύει γοργά προς τη λύση της δικτατορίας. Από το 1958 και την ολική επαναφορά της αριστεράς (αξιωματική αντιπολίτευση η ΕΔΑ) ως την ανασυγκρότηση του εργατικού και του φοιτητικού κινήματος, με αιχμή τους μαχητικούς οικοδόμους, ξεκινούν τα πρώτα ρήγματα στο μετεμφυλιοπολεμικό κράτος της δεξιάς τρομοκρατίας. Ο φόβος των κυρίαρχων είναι τόσος, που δεν ανέχονται ούτε την εκλογική εναλλαγή και την επικράτηση, με τη στήριξη μεγάλου μέρους του λαού και της εργατικής τάξης που στήριξαν εκεί τις ελπίδες τους για μια ήπια ανακούφιση, της Ένωσης Κέντρου.
Η αποστασία (βλ. Μητσοτάκης) θα ρίξει τη νόμιμα εκλεγμένη κυβέρνηση του Γεωργίου Παπανδρέου και οι κοινωνικοί αγώνες θα πάρουν τη μορφή εξέγερσης, στον «ελληνικό Μάη» των Ιουλιανών (1965), αποτρέποντας τη σταθεροποίηση μιας ήπιας, βασιλικής δικτατορίας με κοινοβουλευτικό μανδύα (η οποία κανείς δεν ξέρει πόσο θα διαρκούσε…)
Τελικά, ορίζονται εκλογές για την άνοιξη του ’67: στη «δημοκρατία» άλλωστε, «δεν υπάρχουν αδιέξοδα». Υπάρχουν όμως συμφέροντα, και όταν αυτά δεν εξυπηρετούνται με ασφάλεια από τα δημοκρατικά διέξοδα, αναζητούν εναλλακτικούς δρόμους. Το Παλάτι, η Δεξιά, η Πρεσβεία και ο Στρατός αναζητούν τις κατάλληλες ισορροπίες για το αναγκαίο επερχόμενο πραξικόπημα. Όλοι το ξέρουν: σύμφωνα με το διαδεμένο ανέκδοτο εκείνων των ημερών, αν δεν ήθελες να κάνεις κάτι, το άφηνες για «μετά τις εκλογές»…
Κάποιος όμως πρέπει να κάνει και τη βρώμικη δουλειά της προετοιμασίας: να οξύνει τις αντιπαραθέσεις με τέτοιο τρόπο, που η λύση του πραξικοπήματος να εμφανιστεί λογική στη μάζα των μικροαστών και ταυτόχρονα να τρομοκρατεί τα κινήματα, ώστε να περιορίσει τις δυνατότητες αντίδρασης. Το παρακράτος της Θεσσαλονίκης, μεγαλωμένο στις δύσκολες ημέρες του δοσιλογισμού και αντρωμένο μέσα από τις πολιτικές δολοφονίες, δεν θα μπορούσε παρά να δώσει το μαχητικό παρόν στην κρίσιμη αυτή ώρα για το εθνικό συμφέρον.
Οι προβοκάτσιες και τα βίαια επεισόδια ενάντια στην αριστερά, το Κέντρο και τα κινήματα κορυφώνονται όσο πλησιάζουμε προς τις ημέρες του πραξικοπήματος. Η άλλη πλευρά προσπαθεί να ισορροπήσει ανάμεσα στην καταγγελία, την άμυνα και τους αναγκαίους «χαμηλούς τόνους» για να αποφύγει την όξυνση που θα δικαιολογούσε το πραξικόπημα. Η «Θεσσαλονίκη», η οποία εμφανίστηκε στον Τύπο της Θεσσαλονίκης ακριβώς λίγο πριν τη δολοφονία του Λαμπράκη, καταγγέλλει καθημερινά τους τραμπουκισμούς της Δεξιάς.
Στις 2 Φλεβάρη, γράφει στο πρωτοσέλιδο:
«Η Δεξιά καλλιεργεί κλίμα τρόμου
Βανδαλισμοί τραμπούκων εις τον Άγιον Φανούριον
Επεισόδια εις βάρος των οπαδών της Δεξιάς επινοεί και κατασκευάζει το χαλκείον την ΕΡΕ δια να συγκαλύψη τας ασχήμιας των εγκαθέτων της, τα οποία, προφανώς, βάσει σχεδίου, δραστηριοποιούνται, δια να επαναφέρουν το κλίμα τρομοκρατίας που επικρατούσε κατά το έτος 1961. Επί πλέον, τα επινοήματα της Δεξιάς αποβλέπουν εις την δημιουργίαν εντυπώσεων δια να «δικαιολογηθούν» αι βιαιότητες και οι τραμπουκισμοί που προβλέπει το εκλογικόν σχέδιον της ΕΡΕ.
Συγκεκριμένα, η ΕΡΕ προσπαθεί με μυθεύματα και με δήθεν βιαιοπραγίας εις βάρος των οπαδών της να εμφανίση τα όργανά της ως δήθεν ευρισκόμενα εν αγανακτήσει κατά την διάπραξιν των ασχημιών και τραμπουκισμών.
Εις το συμπέρασμα αυτό καταλήγουν έγκυροι πολιτικοί παράγοντες, σχολιάζοντες τα υποβολιμαία επινοήματα περί δήθεν απόπειρας εις βάρος οπαδών της Δεξιάς εις Κατερίνην και εις τον συνοικισμόν Αγίου Φανουρίου Θεσσαλονίκης.
…
Η ΕΔΗΝ Θεσσαλονίκης καταγγέλλει, ότι προ ημερών θρασύτατα όργαν της ΕΡΕ εγκαταστημένα εις το παράρτημα της ΕΡΕΝ Αγίου Φανουρίου (ενώ κατοικούν εις Τριανδρίαν και Αγίαν Τριάδα) ερρύπαναν τα γραφεία του παραρτήματος της Ε.Κ., επικολλήσαντα εις τους υαλοπίνακας του παραρτήματος και επάνω εις φωτογραφίας του κ. Γ. Παπανδρέου προκηρύξεις με τας φράσεις «ΕΚ=ΚΚΕ», «ΕΚ=Προδοσία» κλπ.
…
Εξ’ άλλου, ο φερόμενος ως δράστης της απόπειρας εναντίον οπαδού της Δεξιάς εις Κατερίνην, απεκαλύφθη ότι κατά την ώραν της «επιθέσεως» ευρίσκετο μαζί με τον βουλευτήν κ. Χασαπίδην, εις γειτονικόν, χωρίον, πράγμα το οποίον καταρρίπτει τους ισχυρισμούς της ΕΡΕ και διαψεύδει τον τύπον της Δεξιάς, ο οποίος προς εντυπωσιασμόν της κοινής γνώμης κακοποιεί βαναύσως την αληθείαν».
Πηγή: Εφ. Θεσσαλονίκη, 2/2/1967
Το Αφιέρωμα 2012 του alterthess για τα 100 χρόνια από την ενσωμάτωση της Θεσσαλονίκης στο Ελληνικό κράτος αναπτύσσεται εδώ