Έχει άκρες το Σύμπαν; Δεν ξέρω. Εδώ δεν είναι σίγουροι οι επιστήμονες αν το Σύμπαν είναι ένα ή αν υπάρχουν δισεκατομμύρια παράλληλα σύμπαντα. Πάντως, ακόμη κι αν είναι μοναδικό, το Σύμπαν μάς πέφτει υπερβολικά μεγάλο για να συλλάβουμε τις άκρες του, πολύ περισσότερο να το διασχίσουμε. Δικαιούμαστε, όμως, να χρησιμοποιούμε τις ασύλληπτες διαστάσεις του για να διατυπώνουμε σχήματα λόγου. Κι αληθινά, δεν βρίσκω καταλληλότερο σχήμα λόγου να αποδώσει την απόσταση που έχουμε διανύσει από την 6η Δεκεμβρίου 2008 μέχρι τη σημερινή, 6η Δεκεμβρίου 2015. («Έχουμε;» Κι αυτό σχήμα λόγου είναι. Άλλοι έχουν πράγματι διασχίσει ένα ολάκερο σύμπαν, από τη μια άκρη του στην άλλη. Άλλοι ίσα που πέρασαν στο απέναντι πεζοδρόμιο. Κι άλλοι εξακολουθούν να περιστρέφονται περί τον άξονά τους).
Προσπαθήστε να γυρίσετε για λίγο πίσω, στον Δεκέμβρη του 2008. Τότε που μια αλλόκοτη νεολαία πετάχτηκε από το πουθενά, γέμισε τους δρόμους, πλημμύρισε τις μέρες και τις νύχτες και τάραξε το τέλμα μιας κοινωνίας σιωπηλής και ανυποψίαστης. Η λέξη «εξέγερση» ξαφνικά έπαψε να είναι απαγορευμένη και αδιανόητη. Άτσαλα, αλλά αποφασιστικά έκανε συντρίμμια τη βιτρίνα ενός συστήματος εξουσίας επηρμένου, αυτάρεσκου και κατά φαντασίαν αήττητου. Τίποτα και κανείς δεν γλίτωσε από τα πυρά της συγκεχυμένης, αλλά καθολικής αμφισβήτησης: Η αστυνομία. Τα ATM των τραπεζών. Οι βιτρίνες της Σταδίου. Τα κάγκελα. Τα πεζοδρόμια. Ο καπιταλισμός. Τα brand name των πολυεθνικών. Το κράτος. Τα κόμματα. Η Βουλή. Η Ευρώπη. Το ευρώ. Το εκπαιδευτικό σύστημα. Το χριστουγεννιάτικο δέντρο στο Σύνταγμα.
Το «σύστημα» πιάστηκε στον ύπνο. Τα ΜΜΕ πέρασαν αμήχανα από τη χυδαία συκοφαντία στο γλείψιμο. Οι υπουργοί, πελιδνοί στις κάμερες, ψέλλιζαν γενικόλογες αποκηρύξεις της βίας. Εισηγήσεις «να κατέβει ο στρατός στους δρόμους» τους κάθισαν τελικά κόμπος στον λαιμό. Τα συστημικά κόμματα σκιάχτηκαν και κρύφτηκαν. Η όλη Αριστερά διχάστηκε. Το ΚΚΕ την έπεσε στο απροσδιόριστο συνονθύλευμα των εξεγερμένων, ευαγγελιζόμενο εξεγέρσεις «που στη διάρκειά τους δεν θα σπάσει ούτε τζάμι». Η εξωκοινοβουλευτική Αριστερά συνετάχθη αυτονοήτως και ο ΣΥΡΙΖΑ πήρε το ρίσκο να εκτεθεί απέναντι σε μια κοινωνική πλειοψηφία με διφορούμενες διαθέσεις για τη νεανική εξέγερση, δεχόμενος ποταμούς λάσπης για την αποκοτιά του.
Όλα βέβαια έμειναν στην επιδερμίδα των πραγμάτων. Τι ακριβώς ήταν αυτό που συνέβη, πέρα από μια εκρηκτική αντίδραση στη δολοφονική αστυνομική βαρβαρότητα; Ήταν η αντανάκλαση της χρεοκοπίας του πολιτικού συστήματος, που πνιγόταν ήδη σε βόθρο σκανδάλων; Ήταν ο πρόλογος της χρεοκοπίας που ήρθε ένα χρόνο αργότερα; Ήταν η εγχώρια συμπύκνωση μιας παγκόσμιας αμφισβήτησης της καπιταλιστικής «κανονικότητας», κλονισμένης από τη χρηματοπιστωτική κρίση και τη σκανδαλώδη διαχείρισή της; (Θυμίζω ένα από τα χαρακτηριστικότερα συνθήματα των ημερών: «Στις τράπεζες λεφτά, στη νεολαία σφαίρες, ήρθε η ώρα για τις δικές μας μέρες»). Ό,τι κι αν ήταν απ’ όλα αυτά ή όλα μαζί, οφείλουμε στον Δεκέμβρη 2008 μια ισχυρή δόση ριζοσπαστικοποίησης της νεολαίας, ευρύτατων τμημάτων της κοινωνίας, αλλά και της ίδιας της Αριστεράς, που με βασικό όχημα τον ΣΥΡΙΖΑ φάνηκε προς στιγμήν διατεθειμένη να «τολμήσει το αδύνατο».
Τώρα, διακτινισθείτε στην άλλη άκρη του σύμπαντος. Προσγειωθείτε στον Δεκέμβρη του 2015. Κι αναρωτηθείτε τι έχει απομείνει από τη ριζοσπαστική φλόγα του 2008. Όνειρα και μεγάλες προσδοκίες που κεφαλαιοποιήθηκαν -αργά και βασανιστικά- την τελευταία επταετία, σπαταλήθηκαν σε μια τρίτη, εξίσου εξοργιστική με τις δυο προηγούμενες, ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών. Όλο το ριζοσπαστικό φορτίο που επενδύθηκε γενναιόδωρα «στη μεγάλη ευκαιρία της Αριστεράς» αδειάστηκε χύδην σ’ ένα τρίτο, «αναπόφευκτο» Μνημόνιο. Ακόμη κι η δολοφονική Frontex έγινε «αναπόφευκτος» εταίρος στη σύνθλιψη της αγωνιώδους προσπάθειας των προσφύγων να περάσουν στην «Ευρώπη των ονείρων τους», που αποκαλύπτεται ως ήπειρος των εφιαλτών τους. Η λαχτάρα της νεολαίας «να τολμήσει το αδύνατο» έπεσε στον τοίχο της ΤΙΝΑ (=Δεν υπάρχει εναλλακτική λύση). Τα «όχι» έγιναν «ναι». Η επισφάλεια της εργασίας προσφέρεται ως η μόνη εναλλακτική στην ανυπαρξία της ανεργίας – όχι, ψέματα, υπάρχει κι εναλλακτική της μετανάστευσης. Η αναδιανομή του πλούτου αντικαθίσταται από την αναδιανομή της φτώχειας. Η μόνη «κανονικότητα» που έχει αποκατασταθεί είναι η εξευτελιστική τελετουργία της επιτήρησης από τους δανειστές, που συνεχίζουν ως επικυρίαρχοι τον ακρωτηριασμό κάθε πτυχής κρατικής κυριαρχίας. Το όραμα μιας άλλης Ελλάδας το καταπίνει η δίνη μιας ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης σε καταστροφική αποσύνθεση. Τα όνειρα των αριστερών παγιδεύτηκαν στις αυτοεκπληρούμενες προφητείες των δανειστών.
Και πείτε μου τώρα: πώς διανύθηκε αυτή η συμπαντική απόσταση από τη θαρραλέα υποστήριξη του νεανικού, εξεγερτικού σκιρτήματος του 2008 μέχρι τον θλιβερό και οδυνηρό «ρεαλισμό» του 2015; Και, όχι, δεν είναι ρητορικό το ερώτημα. Είναι άσκηση αυτογνωσίας.
Πηγή: Εφημερίδα Αυγή