Από άποψη πυκνότητας εξελίξεων δεν θυμάμαι καλοκαίρι που να απείχε τόσο πολύ από το κλισέ περί θερινής ραστώνης. Από το λουκέτο στην ΕΡΤ και το τσουνάμι των διαθεσιμοτήτων - μελλοντικών απολύσεων, μέχρι την αστυνομική εισβολή στο Πολυτεχνείο και την επιβεβαίωση του τρίτου Μνημονίου, καταγράφηκαν γεγονότα που ανατρέπουν το απόφθεγμα του Έκο ότι τον Αύγουστο δεν υπάρχουν ειδήσεις. Όχι απλώς ειδήσεις, αλλά κεραμίδες, ακόμη και για το κεραμίδι πάνω απ' το κεφάλι μας (βλέπε πλειστηριασμοί).

Σε ανακοίνωσή του τον Νοέμβριο του 2012, ο πρόεδρος της Ομοσπονδίας Ιδιωτικών Εκπαιδευτικών (ΟΙΕΛΕ), αφού απεύθυνε δριμύ κατηγορητήριο κατά του Υπουργού Οικονομικών κ. Στουρνάρα για τα μέτρα που είχε ανακοινώσει σχετικά με την ιδιωτική εκπαίδευση, κατέληγε ως εξής:

Όλοι θυμόμαστε το χαμογελαστό πρόσωπο του προέδρου Μπαράκ Ομπάμα, γεμάτο ελπίδα και εμπιστοσύνη, όταν διατύπωσε το σύνθημα της πρώτης εκστρατείας του: «Ναι, μπορούμε!». Μπορούμε να απαλλαγούμε από τον κυνισμό της εποχής Μπους και να φέρουμε δικαιοσύνη και ευημερία στον αμερικανικό λαό.

Ο Λεφέμπρ[1] το είχε αντιληφθεί αλλά και διατυπώσει μοναδικά εδώ και δεκαετίες: Η ετεροτοπία των χώρων και πρακτικών της πόλης βρίσκεται σε διαρκή ένταση με την ισοτοπία της χωρικής ευταξίας τής εξουσίας. Οι ετεροτοπίες, ως παρεκκλίσεις της κανονικότητας που το κράτος επιβάλλει -κυρίως για την εύρυθμη λειτουργία των καπιταλιστικών σχέσεων και συσχετισμών-, συγκροτούν χώρους ανομίας που τελικά συνήθως ανακτώνται από την εξουσία. Και αυτό γιατί ό,τι είναι διαφορετικό στις κυρίαρχες πρακτικές είναι αυτομάτως ανατρεπτικό, ή δυνάμει ανατρεπτικό, για αυτές.

Στην ειλικρινή αγωνία που εξέφρασε διά του γνωστού τιτιβίσματος για το συμπαθή κλάδο (και, παραδόξως, όχι συντεχνία) των ελεγκτών, αναγνωρίζεται ένα ολόκληρο ρεύμα στο δημόσιο χώρο. Μια αριστοκρατία του πνεύματος που, ιδίως από το 2008 και μετά, αδυνατεί πλέον να καταλάβει τον κόσμο.

Θα μπορούσε να γίνει ένας παραλληλισμός ανάμεσα στο δημόσιο χρέος και τις πιθανές λύσεις για τη βιωσιμότητά του και το ιδιωτικό χρέος, αυτό που αφορά τα στεγαστικά δάνεια και τη συζήτηση για τους πλειστηριασμούς.

Περπατώ στους αυγουστιάτικους δρόμους του αθηναϊκού κέντρου, με λεπτό ξηρό καύσωνα και άπλετο φως. Η πόλη έχει αδειάσει και είναι πιο μελαγχολική από τόσο πολλούς Αύγουστους που την έχω ζήσει. Σαν εγκαταλειμμένη, σαν να την έχουν παρατήσει. Κοντοστέκομαι μπρος σε κατεβασμένα ρολά: έκλεισε για πάντα ή για Δεκαπενταύγουστο. Εύχομαι το δεύτερο, να έχουν παρατήσει την Αθήνα για ν’ απλωθούν στην ενδοχώρα, ή να απλώσουν την πόλη ευδαιμονικά στο αρχιπέλαγος.

Οι δραματικές εξελίξεις των τελευταίων ημερών στην Αίγυπτο ενίσχυσαν τη θέση όσων αντιμετώπιζαν εξαρχής με περιφρονητική διάθεση ή αίσθηση ματαιότητας τη λεγόμενη Αραβική Ανοιξη. Παρόμοιες διαθέσεις μοιράζονται, παραδόξως, άνθρωποι που βρίσκονται σε αντίθετες πλευρές του πολιτικού φάσματος: συντηρητικοί, που είναι έτοιμοι να δουν στο τέλος κάθε λαϊκής εξέγερσης την οικονομική κατάρρευση, το πολιτικό χάος και την ηθική εξαχρείωση, αλλά και αριστεροί, οι οποίοι εύκολα διακρίνουν πίσω από κάθε κίνημα που δεν ανταποκρίνεται στα δικά τους στερεότυπα τον δάκτυλο της Αμερικής ή των διεθνών ελίτ του χρήματος. 

Οι πρόσφατες εξελίξεις στην Αίγυπτο αλλά και στην ευρύτερη περιοχή έχουν οδηγήσει πολλούς στο συμπέρασμα ότι την Αραβική Ανοιξη έχει πλέον διαδεχθεί ένας αραβικός χειμώνας. Σ' αυτούς συγκαταλέγονται βέβαια κατ' αρχάς αυτοί που από την πρώτη στιγμή στάθηκαν επιφυλακτικοί ή εχθρικοί απέναντι στους λαϊκούς ξεσηκωμούς -ειδικά όταν αφορούν μουσουλμανικές χώρες- και προφήτευσαν το μοιραίο τους τέλος.

Σε κάποιο χωριό της Ινδίας ένα παιδί περιμένει αυτή τη στιγμή υπομονετικά μπροστά σε ένα μηχάνημα που θυμίζει αρκετά τα ATM μιας τράπεζας. Με τη διάφορα ότι το μηχάνημα δεν δίνει χρήματα αλλά παίρνει λεφτά για να δώσει μικρές ποσότητες νερού. Για το βρετανικό περιοδικό Economist η συγκεκριμένη εικόνα αποτελεί ένα θαύμα της ιδιωτικής πρωτοβουλία, η οποία προσφέρει πόσιμο νερό σε περιοχές που για χρόνια αντιμετώπιζαν σημαντικά προβλήματα ύδρευσης. Για δεκάδες οργανώσεις και ερευνητές όμως είναι μια εικόνα από το μέλλον ενός πλανήτη όπου το νερό θα έχει πάψει οριστικά να αποτελεί δημόσιο αγαθό και η τελευταία σταγόνα του θα ελέγχεται από μια χούφτα πολυεθνικών.

Pages