Σεξουαλικές κακοποιήσεις... Χωρίς Σύνορα

Οταν η ανθρωπιστική δράση βαδίζει χέρι χέρι με την κατάχρηση εξουσίας: την ώρα που βοά ο τόπος από το σκάνδαλο με τις σεξουαλικές επιθέσεις μελών της ανθρωπιστικής οργάνωσης Oxfam στην Αϊτή, το Τσαντ και άλλες χώρες, μια άλλη μεγάλη διεθνής ΜΚΟ, οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα (MSF), ανακοίνωσαν ότι το 2017 έγιναν 24 καταγγελίες για σεξουαλική κακοποίηση από μέλη τους.

Γράφει η Κορίνα Βασιλοπούλου για την Εφημερίδα των Συντακτών

Σύμφωνα με την ανακοίνωση της οργάνωσης, τη χρονιά που πέρασε έφτασαν στα κεντρικά γραφεία της 146 καταγγελίες από τις περιοχές όπου δραστηριοποιούνται οι ομάδες της.

Οι 40 αφορούσαν περιπτώσεις σεξουαλικής κακοποίησης ή παρενόχλησης. Οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα προχώρησαν στην απόλυση 19 μελών τους, ενώ οι υπόλοιποι καταγγελλόμενοι τιμωρήθηκαν με άλλους τρόπους, όπως με προειδοποιήσεις ή προσωρινή αργία.

Οσο για το σκάνδαλο της Oxfam, οι εξελίξεις διαδέχονται η μία την άλλη. H Λαν Μερκάντο, διευθυντικό στέλεχος της Oxfam Ασίας, αποκάλυψε σε συνέντευξή της στο BBC ότι κρούσματα σεξουαλικής παρενόχλησης από μέλη της οργάνωσης στον ντόπιο πληθυσμό ήταν ήδη γνωστά πολύ πριν αναλάβει το πόστο της το 2016.

Οι περιπτώσεις αφορούσαν χώρες όπως οι Φιλιππίνες, το Μπανγκλαντές και το Νεπάλ. «Το μέγεθός τους δεν συγκρίνεται με αυτό που συνέβη στην Αϊτή» είπε η Λαν Μερκάντο, η οποία έχει υπό την επίβλεψή της 14 χώρες. Παραδέχτηκε ωστόσο ότι «το παράδειγμα της Αϊτής μάς δίδαξε ότι έχουμε πολλά ακόμα να κάνουμε».

Παραιτήσεις

Ωσπου να γίνουν αυτά, η δημόσια εικόνα της ΜΚΟ έχει δεχτεί τεράστιο πλήγμα. Η αναπληρώτρια γενική διευθύντριά της, Πένι Λόρενς, παραιτήθηκε τη Δευτέρα, ενώ μια μέρα μετά ακολούθησε η Βρετανή ηθοποιός Μίνι Ντράιβερ, που ήταν «πρέσβειρα» της Oxfam.

Τον δρόμο της παραίτησης πήρε και ο Βέλγος Ρόλαντ φαν Χάουβερμεϊρον, διευθυντής της αποστολής της Oxfam στην Αϊτή και το Τσαντ, αφού παραδέχθηκε ότι είχε προσλάβει πόρνες, ενώ πάνω από 1.200 δωρητές της Oxfam ακύρωσαν τις πληρωμές τους μέσα στο Σαββατοκύριακο που πέρασε.

Στο μεταξύ, την Τρίτη συνελήφθη και ο πρόεδρος της Oxfam International, Χουάν Αλμπέρτο Φουέντες, αν και για θέμα που δεν σχετίζεται με το σεξουαλικό σκάνδαλο, αλλά για υπόθεση διαφθοράς από την εποχή που ήταν υπουργός Οικονομικών της Γουατεμάλας.

Κατάχρηση εξουσίας

Η Βρετανή υπουργός Διεθνούς Ανάπτυξης, Πένι Μόρντοντ, ζήτησε να αλλάξει ριζικά ο τρόπος λειτουργίας των ΜΚΟ προκειμένου να αποφευχθούν στο μέλλον σκάνδαλα τύπου Oxfam.

Τόνισε ότι «το προσωπικό θα πρέπει να λογοδοτεί για τις ενέργειές του» και απείλησε ότι σε περίπτωση μη συμμόρφωσης, η κυβέρνηση θα σταματήσει τη συνεργασία της με τις εμπλεκόμενες ΜΚΟ και τη χρηματοδότησή τους.

Σύμφωνα με ρεπορτάζ των Sunday Times, περισσότεροι από 120 εργαζόμενοι βρετανικών ανθρωπιστικών οργανώσεων, ανάμεσά τους η Save the Children και ο βρετανικός Ερυθρός Σταυρός, κατηγορήθηκαν τη χρονιά που πέρασε για σεξουαλική παρενόχληση ή κακοποίηση.

Οπως σχολιάζουν οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα στην ανακοίνωσή τους σχετικά με το δικό τους σκάνδαλο σεξουαλικής κακοποίησης, τα θύματα μπορεί να μην κάνουν καταγγελία για λόγους παρόμοιους με εκείνους που ισχύουν γενικά στην κοινωνία: επειδή φοβούνται ότι δεν θα τα πιστέψουν, για να μη στιγματιστούν ή για να μη δεχτούν αντίποινα.

Κάτι που ισχύει κυρίως σε εμπόλεμες ζώνες. Μια απαράδεκτη μορφή κατάχρησης εξουσίας πάνω στους πιο αδύναμους, από ανθρώπους που υποτίθεται ότι βρίσκονται εκεί για να προσφέρουν βοήθεια.