Αν η συζήτηση για τον ΣΥΡΙΖΑ συνεχίζεται, έπειτα από τόσα κείμενα, πάνελ, βιβλία και ντοκιμαντέρ, αν εμπλέκει πολύ περισσότερους απ’ όσους βίωσαν τραυματικά το 2015, αλλά ακόμα αυτούς τους τελευταίους, είναι ίσως γιατί ο «απολογισμός» αφορά κάτι ευρύτερο από την κρίση για τους πρωταγωνιστές, τα μετρήσιμα επιτεύγματα ή τις απτές απώλειες. Απολογισμούς κάνει κανείς, εκτός από τις επετείους, όταν πρόκειται για το τέλος μιας εποχής. Κι από την άποψη αυτή, η συζήτηση που συνεχίζεται αφορά περισσότερο την εποχή μετά το τέλος.

«Σήμερα όλοι είναι ρεφορμιστές. Όλοι. Παρά την εξόφθαλμη αποτυχία του ρεφορμιστικού δρόμου». Η φωνή του Μάριο Τρόντι διαπερνά, ήπια και σταθερή, δίχως ίχνος δισταγμού, την κατάμεστη αίθουσα δυναμιτίζοντας την ατμόσφαιρα στο ακροατήριο. Ψίθυροι, σαστίσματα, επευφημίες άλλα και αποδοκιμασίες αντικαθιστούν την σιωπή για μερικά δευτερόλεπτα. Ο ίδιος παραμένει στωικός και συνεχίζει με οξυδέρκεια τα λεγόμενά του. Στις πρώτες σειρές, απέναντί του σχεδόν, ανάμεσα σε άλλα «ιερά τέρατα», κάθεται ο Αντόνιο Νέγκρι. Δεν ήταν η πρώτη  λεκτική «βόμβα» του Τρόντι, αλλά ίσως η πιο επιδραστική κατά την διάρκεια της ομιλίας του, η οποία σήμανε και την έναρξη του 1ου Συνεδρίου στη Ρώμη για τον Κομμουνισμό του 21ου αι. με αφορμή τα 100 χρόνια από την Οκτωβριανή Επανάσταση.

Με την χθεσινή ορκωμοσία του νέου πλανητάρχη ίσως μπαίνουμε, πραγματικά, σε μια νέα εποχή. Η επιμονή του Τραμπ σε απόψεις, που, κατά τη διάρκεια της αμερικανικής προεκλογικής εκστρατείας, εκλήφθηκαν από πολλούς ως σκέτη δημαγωγία και «λαϊκισμός», δείχνει πως μάλλον αστόχησαν αυτοί οι πολλοί –έγκυροι και άκυροι, δεξιοί κι «αριστεροί».

Πόσα ψέματα μπορείς να χωρέσεις σε μια αποχαιρετιστήρια ομιλία; Αν είσαι ο Αμερικανός πρόεδρος που κέρδισε Νόμπελ ειρήνης ενώ κατάφερε μόνο στον τελευταίο χρόνο της θητείας του να βομβαρδίζει ταυτόχρονα επτά χώρες, ρίχνοντας 48.819 βόμβες (περίπου 2,7 βόμβες ανά ώρα) τότε η απάντηση είναι… πολλά ψέματα.

Μεταφέρθηκαν προχθές σε ξενοδοχεία οι τελευταίοι 45 πρόσφυγες που διέμεναν ακόμη στο Βαγιοχώρι και είναι αλήθεια ότι αισθανθήκαμε βαθιά ανακούφιση όσοι και όσες γνωρίζαμε την κατάσταση στον άθλιο αυτό καταυλισμό. Στο γυμνό χώμα ήταν στημένες οι σκηνές, μονάχα μια κουβέρτα κάτω από τα ταλαιπωρημένα σώματα. Εδέησε όμως πια ο «αρμόδιος» υπουργός να πράξει το αυτονόητο ώστε να μην τους βρει εκεί και η παγωνιά της επόμενης εβδομάδας. Και, σε αντίθεση με αυτό που συμβαίνει σε κάποια νησιά, εδώ η μεταφορά έγινε χωρίς διαμαρτυρίες των ξενοδόχων και «της τοπικής κοινωνίας». Ως επιτυχία του «αρμόδιου» υπουργού παρουσιάστηκε το γεγονός, είναι όμως έτσι;

Στις 15 Ιανουαρίου του 1919, πέφτει νεκρή από αμέτρητες σφαίρες παρακρατικών η επαναστάτρια Ρόζα Λούξεμπουργκ. Ήταν ο αιματηρός επίλογος της λαϊκής εξέγερσης που είχε ξεσπάσει μία εβδομάδα νωρίτερα στο Βερολίνο. Μαζί με εκείνη δολοφονήθηκε και ο Καρλ Λίμπκνεχτ, γιος του ιστορικού στελέχους της γερμανικής αριστεράς και κορυφαίου μαρξιστή Βίλχελμ. Η δολοφονία τους πραγματοποιήθηκε από τα Φράικορπς που δρούσαν ύστερα από εντολή του Φρίντριχ Έμπερτ, σοσιαλδημοκράτη ηγέτη, συντρόφου για πολλά χρόνια και μαθητή της ίδιας της Λούξεμπουργκ. Η Ρόζα υπήρξε μία από τις πλέον αγνές, συνεπείς και ανεξάρτητες μορφές του παγκόσμιου σοσιαλιστικού κινήματος.

Τέτοιες μέρες, τον Ιανουάριο του 2015, πλησίαζε η ώρα «της ρήξης και της ανατροπής».

Ένα μεγάλο μέρος του κόσμου της εργασίας, οι άνεργοι και οι φτωχοί, οι νέοι και οι νέες στην Ελλάδα πίστευαν πως, πραγματικά, η ελπίδα έρχεται.  Ήταν βέβαιοι πως μια σημαντική βελτίωση της θέσης τους ήταν για πρώτη φορά μετά από χρόνια εφικτή. Ακόμη περισσότερο, θεωρούσαν πως η νέα κυβέρνηση, με όλες τις δυσκολίες, θα έμενε στο πλευρό τους ό,τι κι αν συνέβαινε.

Σήμερα ξέρουμε πως δεν έγιναν έτσι τα πράγματα.

Ολόκληρο χρόνο η θάλασσα ξέβραζε σταυρούς, 
κανείς δεν βούτηξε να πιάσει έναν. 
Από τη ζέστη των πληκτρολογίων 
υποδεχόμασταν στρατιές από σταυρούς, 
ώσπου χειμώνιασε κι οι σταυροί κρύωναν έτσι, 
ξεχασμένοι στις ακτές.

Του Σωτήρη Ρούσσου*

Τρεις ένοπλοι μη κρατικοί δρώντες παίζουν κεντρικό διεθνικό ρόλο στις εξελίξεις στο Ιράκ και τη Συρία. Πρόκειται για το «Ισλαμικό Χαλιφάτο», τη λιβανική σιιτική οργάνωση Χεζμπολά και τις οργανώσεις του κουρδικού κινήματος: το PYD στη Συρία, το ΡΚΚ στην Τουρκία και την Περιφερειακή Κυβέρνηση του Ιρακινού Κουρδιστάν (KRG).

Pages